Uit TheaterEncyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken

Pinter werd geboren in het Londense East End, als zoon van een Joodse kleermaker. Na een korte studie aan de beroemdste toneelschool van Engeland, de "Royal Academy of Dramatic Art", sloot hij zich aan bij een rondtrekkend toneelgezelschap. Tot 1957 werkte hij onder het pseudoniem "David Baron" als acteur bij verschillende groepen en bij de radio. Tussen de engagementen door verdiende hij de kost als kelner, bordenwasser en verkoper, terwijl hij tegelijk zijn acteursopleiding voortzette aan de "Central School of Drama". Voordat Pinter in 1957 zijn eerste stuk, The Room, schreef, had hij al vele korte prozastukjes en gedichten geproduceerd. In hetzelfde jaar voltooide hij zijn eerste avondvullende stuk, The Birthday Party, waarvan de première geen succes werd, en de eenakter The Dumb Waiter. Pinters echte doorbraak als toneelschrijver kwam in 1960 met het avondvullende stuk The Caretaker, dat werd bekroond met de "Evening Standard Award". Het is in 1963 verfilmd door Clive Donner en won dat jaar op het filmfestival van Berlijn de Zilveren Beer. Het volgende jaar kwam een ander stuk van hem uit dat grote faam heeft verworven, The Homecoming (1964).

In 1975 huwde Pinter Lady Antonia Fraser.

Recenter stukken van Harold Pinter zijn onder meer: Betrayal (1978), Family Voices(1980), Mountain Language (1988), Moonlight (1993), Ashes to Ashes(1996), Celebration (1999), Remembrance of Things Past (2000).

Voorstellingen in Nederland

Bedrog 84611.jpg De broeikas 84954.jpg Om het af te leren Bir tek daha 86375.jpg

V.l.n.r.: Affiche van Bedrog door de Haagse Comedie, 1980; Affiche van De broeikas, Toneelgroep Theater, 1981; Affiche van Om het af te leren Bir tek daha, Theater Öngören, 1988. Collectie TIN.


Harold Pinter heeft bijgedragen aan 205 productie(s).

Harold Pinter heeft gewerkt in de volgende functies:


Het gehele overzicht van voorstellingen waaraan Harold Pinter heeft meegewerkt, voor zover geregistreerd in de Theaterencyclopedie:

NB: Bij de carrièreoverzichten zijn de voorstellingen gekoppeld aan de premièredatum. Het kan echter voorkomen dat personen niet aan de première meewerkten, maar pas later bij de voorstelling betrokken raakten.

Curriculum Vitae Theatrum
Productie Functie Producent Seizoen Premièredatum In regie van
De huisbewaarder Auteur (schrijver libretto, scenario) Toneel- en Televisiegezelschap Ensemble 1960/1961 20 oktober 1960 Karl Guttmann
De dienstlift Auteur (schrijver libretto, scenario) Haagse Comedie / Werkgroep 1960/1961 5 november 1960 Broes Hartman
Het verjaardagsfeest Auteur (schrijver libretto, scenario) Toneelgroep Centrum 1961/1962 17 januari 1962 Walter Kous
De collectie Auteur (schrijver libretto, scenario) Toneelgroep Centrum 1962/1963 1 januari 1963 Walter Kous
Een beetje pijn Auteur (schrijver libretto, scenario) Toneelgroep Centrum 1962/1963 1 januari 1963 Walter Kous
De dienstlift Auteur (schrijver libretto, scenario) Toneelgroep Centrum 1964/1965 30 oktober 1964 Broes Hartman
De minnaar Auteur (schrijver libretto, scenario) Toneelgroep Centrum 1964/1965 30 oktober 1964 Broes Hartman
De thuiskomst Auteur (schrijver libretto, scenario) Toneelgroep Centrum 1965/1966 1 januari 1966 Walter Kous
De kamer Auteur (schrijver libretto, scenario) Toneelgroep Theater 1965/1966 5 maart 1966 Theo Kling
Het verjaardagsfeest Auteur (schrijver libretto, scenario) Amsterdamsche Studenten Toneelvereeniging 1966/1967 26 oktober 1966 Hemmo B. Drexhage
Moeilijkheden op de fabriek Auteur (schrijver libretto, scenario) Amsterdamsche Studenten Toneelvereeniging 1966/1967 27 oktober 1966 Wilbert Bank, Elsje Scherjon
Sollicitant Auteur (schrijver libretto, scenario) Amsterdamsche Studenten Toneelvereeniging 1966/1967 27 oktober 1966 Wilbert Bank, Elsje Scherjon
De huisbewaarder Auteur (schrijver libretto, scenario) Amsterdamsche Studenten Toneelvereeniging 1966/1967 30 november 1966 Mieke Verstraete
Een beetje pijn Auteur (schrijver libretto, scenario) Nieuwe Komedie 1966/1967 13 mei 1967 Berend Boudewijn
De dienstlift Auteur (schrijver libretto, scenario) Nieuwe Komedie 1966/1967 13 mei 1967 Berend Boudewijn
De dwergen Auteur (schrijver libretto, scenario) Mickery 1966/1967 8 juni 1967 Lex Schoorel
Halte op verzoek Auteur (schrijver libretto, scenario) Proloog 1967/1968 12 oktober 1967 Jurg Molenaar
Dat was de laatste Auteur (schrijver libretto, scenario) Proloog 1967/1968 12 oktober 1967 Jurg Molenaar
De dienstlift Auteur (schrijver libretto, scenario) Proloog 1967/1968 12 oktober 1967 Jurg Molenaar
Moeilijkheden op de fabriek Auteur (schrijver libretto, scenario) Proloog 1967/1968 12 oktober 1967 Jurg Molenaar
The Birthday Party Auteur (schrijver libretto, scenario) The York Theatre Royal Company 1967/1968 6 november 1967 Donald Bodley
De minnaar Auteur (schrijver libretto, scenario) De Noorder Compagnie 1968/1969 27 maart 1969 Manon Alving
Nacht Auteur (schrijver libretto, scenario) Toneelgroep Centrum 1969/1970 5 september 1969 Walter Kous
Stilte Auteur (schrijver libretto, scenario) Toneelgroep Centrum 1969/1970 19 november 1969 Joan Remmelts
Landschap Auteur (schrijver libretto, scenario) Toneelgroep Centrum 1969/1970 19 november 1969 Joan Remmelts
De huisbewaarder Auteur (schrijver libretto, scenario) Stichting Nieuw Rotterdams Toneel 1969/1970 10 januari 1970 Karl Guttmann
Dat was de laatste Auteur (schrijver libretto, scenario) Proloog 1969/1970 31 januari 1970 Herman Vinck
Het verjaardagsfeest Auteur (schrijver libretto, scenario) De Haagsche Comedie 1969/1970 28 februari 1970 Paul Steenbergen
Een bruidegom van Marcella Auteur (schrijver libretto, scenario) Stichting Nieuw Rotterdams Toneel 1969/1970 20 april 1970 Karl Guttmann
Vroeger Auteur (schrijver libretto, scenario) Toneelgroep Centrum 1971/1972 18 maart 1972 Peter Oosthoek
Vroeger Auteur (schrijver libretto, scenario) Stichting Nieuw Rotterdams Toneel 1971/1972 29 april 1972 Eric Schneider
De dienstlift Auteur (schrijver libretto, scenario) De Noorder Compagnie 1972/1973 13 januari 1973 Rutger Hauer
A Slight Ache Auteur (schrijver libretto, scenario) Holland Festival 1972/1973 18 juni 1973 Peter James
Landscape Auteur (schrijver libretto, scenario) Holland Festival 1972/1973 18 juni 1973 Peter Hall
De minnaar Auteur (schrijver libretto, scenario) Schafttijdtheater 1973/1974 5 mei 1974
De collectie Auteur (schrijver libretto, scenario) Zuidelijk Toneel Globe 1974/1975 12 september 1974 Adrian Brine
Monoloog Auteur (schrijver libretto, scenario) Toneelgroep Centrum 1975/1976 31 oktober 1975 Jacques Commandeur
Niemandsland Auteur (schrijver libretto, scenario) De Haagsche Comedie 1975/1976 10 januari 1976 Wim van Rooy
De thuiskomst Auteur (schrijver libretto, scenario) Toneelgroep Theater 1975/1976 20 maart 1976 René Lobo
The Birthday Party Auteur (schrijver libretto, scenario) Kiss 1978/1979 26 december 1978 Jean-Pierre Voos
Een beetje pijn Auteur (schrijver libretto, scenario) Toneelgroep Centrum 1979/1980 19 september 1979 Jacques Commandeur
De kamer Auteur (schrijver libretto, scenario) Toneelgroep Centrum 1979/1980 19 september 1979 Jacques Commandeur
Het verjaardagsfeest Auteur (schrijver libretto, scenario) Toneelgroep Centrum 1979/1980 20 december 1979 Wouter van Praag
Bedrog Auteur (schrijver libretto, scenario) De Haagsche Comedie 1979/1980 26 januari 1980 Jo Dua
Bedrog Auteur (schrijver libretto, scenario) Publiekstheater 1979/1980 21 februari 1980 Adrian Brine
De broeikas Auteur (schrijver libretto, scenario) Toneelgroep Theater 1981/1982 18 september 1981 Walter Adler
Family Voices Auteur (schrijver libretto, scenario) Toneelgroep Centrum 1981/1982 24 september 1981 Rudolf Lucieer
De frijer Auteur (schrijver libretto, scenario) Fryske Toaniel Stifting Tryater 1981/1982 2 maart 1982 Thom van der Goot
The Dumb Waiter Auteur (schrijver libretto, scenario) Kiss 1981/1982 9 maart 1982 Jean-Pierre Voos
Family Voices Auteur (schrijver libretto, scenario) Producent onbekend 1982/1983 10 september 1982 Aletta de Vries
Een soort Alaska Auteur (schrijver libretto, scenario) Toneelgroep Centrum 1982/1983 15 oktober 1982 Pollo Hamburger
Old Times Auteur (schrijver libretto, scenario) ESTA 1982/1983 23 november 1982 Ian Bruce
Victoria Station Auteur (schrijver libretto, scenario) Toneelgroep Centrum 1982/1983 24 november 1982 Pollo Hamburger
Nacht Auteur (schrijver libretto, scenario) Toneelgroep Centrum 1982/1983 24 november 1982 Pollo Hamburger
Betrayal Auteur (schrijver libretto, scenario) ESTA 1982/1983 30 november 1982 Jill Shand
Monoloog Auteur (schrijver libretto, scenario) Toneelgroep Centrum 1982/1983 16 februari 1983 Peter Oosthoek
De huisbewaarder Auteur (schrijver libretto, scenario) Toneelgroep De Appel 1983/1984 5 oktober 1983 Lodewijk de Boer
A Magic Dark Room Auteur (schrijver libretto, scenario) ESTA 1983/1984 24 oktober 1983 Keith Adrian
De dienstlift Auteur (schrijver libretto, scenario) Handke-Weiss Gezelschap 1984/1985 11 mei 1984 Maarten Verhoef
De thuiskomst Auteur (schrijver libretto, scenario) Toneelgroep De Appel 1984/1985 5 september 1984 Erik Vos
Om het af te leren Auteur (schrijver libretto, scenario) Toneelgroep Centrum 1984/1985 15 november 1984 Mette Bouhuijs
Natuurgetrouw Auteur (schrijver libretto, scenario) Nieuw Vlaams Theater 1984/1985 5 februari 1985 Guy Cassiers
Landscape / Night Auteur (schrijver libretto, scenario) Jail Warehouse Company 1984/1985 11 april 1985 Derek Wilson
Exact Auteur (schrijver libretto, scenario) Toneelgroep Centrum 1984/1985 2 mei 1985 Mette Bouhuijs
De minnaar Auteur (schrijver libretto, scenario) Theatergroep Zodiak 1985/1986 10 mei 1985
Of liefde Auteur (schrijver libretto, scenario) Theaterschool 1984/1985 26 juni 1985
De thuiskomst Auteur (schrijver libretto, scenario) I.N.S. Mannen van den Dam 1985/1986 1 maart 1986 Stephen Tree
Landschap of liefde in de keuken Auteur (schrijver libretto, scenario) Het Gebeuren 1985/1986 1 juni 1986 Nina Peternel
Bedrog Auteur (schrijver libretto, scenario) De Akteursstudio 1985/1986 12 juni 1986
Vroeger Auteur (schrijver libretto, scenario) De Haagsche Comedie 1986/1987 20 september 1986 Vonne van der Meer
Vroeger Auteur (schrijver libretto, scenario) Theaterschool 1986/1987 1 oktober 1986 Aike Dirkzwager
De huisbewaarder Auteur (schrijver libretto, scenario) Nederlands Theaterbureau B.V. 1986/1987 22 oktober 1986 Andrew Visnevski
Stracciatella speelt Truus Auteur (schrijver libretto, scenario) Sweat Produkties 1986/1987 21 november 1986 Selma Susanna
The Dumb Waiter Auteur (schrijver libretto, scenario) LEST 1986/1987 1 december 1986 José van der Steen
Het verjaardagsfeest Auteur (schrijver libretto, scenario) Toneelgroep De Appel 1986/1987 20 februari 1987 Lodewijk de Boer
Bedrog Auteur (schrijver libretto, scenario) De Zaak 1986/1987 18 maart 1987 Mark Timmer
Victoria Station Auteur (schrijver libretto, scenario) ESTA 1986/1987 1 mei 1987 Michael Boag
Trouble in The Works / Black and White / Last to Go Auteur (schrijver libretto, scenario) ESTA 1986/1987 1 mei 1987 Michael Boag
Niemandsland Auteur (schrijver libretto, scenario) Toneelgroep De Appel 1987/1988 16 september 1987 Elise Hoomans
Landscape Auteur (schrijver libretto, scenario) ESTA 1987/1988 3 november 1987 Bryce Pedersen
A Kind of Alaska Auteur (schrijver libretto, scenario) ESTA 1987/1988 3 november 1987 Bryce Pedersen
The Lover Auteur (schrijver libretto, scenario) Theatergroep Piek 1987/1988 20 november 1987 Rik van Uffelen
The Collection Auteur (schrijver libretto, scenario) LEST 1987/1988 3 december 1987 Carlo Scheldwacht, Jane Milne
Een soort Alaska Auteur (schrijver libretto, scenario) Stadsschouwburg Amsterdam 1987/1988 6 januari 1988 Mette Bouhuijs
Een beetje pijn Auteur (schrijver libretto, scenario) Theaterschool 1987/1988 13 januari 1988 Paul Sprenger
Om het af te leren / Bir tek daha Auteur (schrijver libretto, scenario) Theater Öngören 1987/1988 15 januari 1988 Meral Taygun
De minnaar Auteur (schrijver libretto, scenario) Stadsschouwburg Amsterdam 1987/1988 4 maart 1988 Mette Bouhuijs
The New Collection Auteur (schrijver libretto, scenario) Theaterschool 1987/1988 11 maart 1988
Om 't af te leren Auteur (schrijver libretto, scenario) Stadsschouwburg Amsterdam 1987/1988 22 april 1988 Mette Bouhuijs
Quarter Quote Auteur (schrijver libretto, scenario) Gruppo Trutto Dramatico 1987/1988 12 mei 1988 Kees van Leeuwen
Het verjaardagsfeest Auteur (schrijver libretto, scenario) Theaterschool 1987/1988 27 juni 1988 Arnold Hemmel
Betrayal Auteur (schrijver libretto, scenario) Stichting Opmaat 1988/1989 25 augustus 1988 Johan Doesburg
De dienstlift Auteur (schrijver libretto, scenario) Stichting Nieuwe Werk 1988/1989 1 november 1988 Raymonde de Kuyper
Old Times Auteur (schrijver libretto, scenario) Toneelgroep Amsterdam 1988/1989 10 november 1988 Sam Bogaerts
De dienstlift Auteur (schrijver libretto, scenario) De Groep 1988/1989 26 januari 1989 Clifford C. Sutton
Bergtaal Auteur (schrijver libretto, scenario) Toneelgroep Amsterdam 1988/1989 4 februari 1989 Gerardjan Rijnders
The Birthday Party Auteur (schrijver libretto, scenario) The In Players 1988/1989 23 februari 1989 Peter Clarke, Peter Hopwood
De minnaar Auteur (schrijver libretto, scenario) Stichting Noordelijk Theater De Voorziening 1988/1989 8 juni 1989 Pol Dehert
Victoria Station Auteur (schrijver libretto, scenario) Stichting Noordelijk Theater De Voorziening 1988/1989 8 juni 1989 Pol Dehert
Bergtaal Auteur (schrijver libretto, scenario) Stichting Noordelijk Theater De Voorziening 1988/1989 8 juni 1989 Hans Tuerlings, Pol Dehert, Marc Didden
Monoloog Auteur (schrijver libretto, scenario) Stichting Noordelijk Theater De Voorziening 1988/1989 8 juni 1989 Marc Didden
Betrogen / Gestern an einem sonnigen Nachtmittag Auteur (schrijver libretto, scenario) Ivan Stanev 1989/1990 10 oktober 1989
Bergtaal - Dagdili Auteur (schrijver libretto, scenario) Amsterdam Sanat Theater 1989/1990 10 november 1989 Ercan Dogan, Bruin Otten
Dialoog voor drie personen Auteur (schrijver libretto, scenario) Het Zuidelijk Toneel 1989/1990 25 januari 1990 Ricardo Anemaet
Nacht Auteur (schrijver libretto, scenario) Het Zuidelijk Toneel 1989/1990 25 januari 1990 Jos van Kan
De minnaar Auteur (schrijver libretto, scenario) Het Zuidelijk Toneel 1989/1990 25 januari 1990
Om het af te leren Auteur (schrijver libretto, scenario) Het Zuidelijk Toneel 1989/1990 25 januari 1990
Bedrog Auteur (schrijver libretto, scenario) Het Zuidelijk Toneel 1989/1990 25 januari 1990
Family Voices Auteur (schrijver libretto, scenario) Het Zuidelijk Toneel 1989/1990 25 januari 1990 René Jagers
Bergtaal Auteur (schrijver libretto, scenario) Het Zuidelijk Toneel 1989/1990 25 januari 1990
Een soort Alaska Auteur (schrijver libretto, scenario) Het Zuidelijk Toneel 1989/1990 25 januari 1990 Charlotte Riem Vis
Victoria Station Auteur (schrijver libretto, scenario) Het Zuidelijk Toneel 1989/1990 25 januari 1990 Jaap van Donselaar
Fragment uit Een beetje pijn Auteur (schrijver libretto, scenario) Het Zuidelijk Toneel 1989/1990 25 januari 1990
Fragment uit Family Voices Auteur (schrijver libretto, scenario) Het Zuidelijk Toneel 1989/1990 25 januari 1990
De huisbewaarder Auteur (schrijver libretto, scenario) Theaterwerkplaats Het Balkon 1990/1991 20 september 1990 Peter Huppes
Vroeger Auteur (schrijver libretto, scenario) Stichting Toneelschuur Producties 1990/1991 11 december 1990 Josee Hussaarts
Een beetje pijn Auteur (schrijver libretto, scenario) Stichting De Valse Spiegel 1990/1991 8 maart 1991 Wik Jongsma
3X Andermaal verkocht Auteur (schrijver libretto, scenario) Universiteitstheater (Groningen) 1991/1992 9 januari 1992 Wim Meuwissen, Paul Binnerts, Jack Nieborg
Het verjaardagsfeest Auteur (schrijver libretto, scenario) Noord Nederlands Toneel 1991/1992 22 februari 1992 Paul Vermeulen Windsant
De minnaar Auteur (schrijver libretto, scenario) TheaterTeater VZW 1991/1992 1 mei 1992 Pol Dehert
De huisbewaarder Auteur (schrijver libretto, scenario) De Onderneming 1992/1993 19 augustus 1992 Eddy Geerlings
De nieuwe wereldorde Auteur (schrijver libretto, scenario) Toneelgroep Amsterdam 1992/1993 9 september 1992 Titus Muizelaar
Bergtaal Auteur (schrijver libretto, scenario) Toneelgroep Amsterdam 1992/1993 9 september 1992 Titus Muizelaar
Party Time Auteur (schrijver libretto, scenario) Toneelgroep Amsterdam 1992/1993 9 september 1992 Titus Muizelaar
De thuiskomst Auteur (schrijver libretto, scenario) Van Gool & Grünfeld Theaterprodukties 1992/1993 17 september 1992 Tim Luscombe
De dwergen Auteur (schrijver libretto, scenario) Werkplaats De Brakke Grond 1992/1993 6 januari 1993 Jaap ten Holt
Nacht Auteur (schrijver libretto, scenario) Stichting Het AuteursTheater 1992/1993 11 februari 1993 Jeroen Leenen
Party Time Auteur (schrijver libretto, scenario) Universiteitstheater (Amsterdam) 1992/1993 9 maart 1993 Jasper Klein Kouwenberg
De dienslift Auteur (schrijver libretto, scenario) Theatergroep Hollandia 1992/1993 3 juni 1993 Pieter Bouwman
Berchtaal Auteur (schrijver libretto, scenario) Fryske Toaniel Stifting Tryater 1993/1994 2 september 1993 Hilbert Dijkstra
De dienstlift Auteur (schrijver libretto, scenario) Groningen Stadsschouwburg 1993/1994 23 november 1993 Cora Broekhuizen
Bir tek daha = Om het af te leren Auteur (schrijver libretto, scenario) Stichting Turks Theater 1993/1994 17 maart 1994 Bruin Otten
Maanlicht Auteur (schrijver libretto, scenario) Toneelgroep Amsterdam 1993/1994 13 april 1994 Titus Muizelaar
De dienstlift Auteur (schrijver libretto, scenario) NTGent 1993/1994 24 mei 1994 Sam Bogaerts
Betrayal Auteur (schrijver libretto, scenario) LEST 1994/1995 22 september 1994 Jon van Eerd
De huisbewaarder Auteur (schrijver libretto, scenario) Stichting Amai 1994/1995 24 september 1994 Jochem Royaards
Zure melk Auteur (schrijver libretto, scenario) Lantaren / Venster Producties 1994/1995 1 november 1994 Dave Schwab, Lisette Merenciana
Old Times Auteur (schrijver libretto, scenario) Hogeschool voor de Kunsten Arnhem 1994/1995 1 februari 1995 Henri van Zanten
De dainstlift Auteur (schrijver libretto, scenario) Theatergroep Waark 1994/1995 31 maart 1995 Albert van Ham
Bedrog Auteur (schrijver libretto, scenario) Theaterschool 1994/1995 22 juni 1995 Nienke Rooijakkers
De minnaar Auteur (schrijver libretto, scenario) R.E. Produkties B.V. 1995/1996 20 september 1995 Jules Noyons
Niemandsland Auteur (schrijver libretto, scenario) Impresariaat Wim Visser 1995/1996 10 oktober 1995 Mette Bouhuijs
De minnaar Auteur (schrijver libretto, scenario) Theaterschool 1995/1996 27 oktober 1995 Frieda Ysebaert
Iets wat zeurt Auteur (schrijver libretto, scenario) De Gasten Komen 1995/1996 12 november 1995 Henri van Zanten
De dienstlift Auteur (schrijver libretto, scenario) Toneelgroep De Branding 1996/1997 1 maart 1996 Trudy de Gans
De woestelingen Auteur (schrijver libretto, scenario) De Parade vzw 1995/1996 22 maart 1996 Rudi Meulemans
De huisbewaarder Auteur (schrijver libretto, scenario) Huis aan de Amstel 1995/1996 14 april 1996 Liesbeth Coltof
Bedrog Auteur (schrijver libretto, scenario) Ro Theater 1996/1997 3 oktober 1996 Peter de Baan
Ashes to Ashes stof zijt gij Auteur (schrijver libretto, scenario) Toneelgroep Amsterdam 1996/1997 19 oktober 1996 Titus Muizelaar
De thuiskomst Auteur (schrijver libretto, scenario) Theater van het Oosten 1996/1997 18 januari 1997 Jeroen van den Berg
Vroeger Auteur (schrijver libretto, scenario) Toneelacademie Maastricht 1996/1997 14 april 1997 Ricardo Anemaet
The Homecoming Auteur (schrijver libretto, scenario) Holland Festival 1996/1997 5 juni 1997 Roger Michell
Een beetje pijn Auteur (schrijver libretto, scenario) Noord Nederlands Toneel 1997/1998 29 november 1997 Jeroen Croes
Vroeger Auteur (schrijver libretto, scenario) Noord Nederlands Toneel 1997/1998 21 maart 1998 Maaike van Langen
De dwergen Auteur (schrijver libretto, scenario) Theatergroep Palingrot 1998/1999 24 september 1998 Eva Bauknecht
Het verjaardagsfeest Auteur (schrijver libretto, scenario) Theater van het Oosten 1998/1999 6 maart 1999 Jeroen van den Berg
Nacht Auteur (schrijver libretto, scenario) Stichting KILO 1998/1999 22 maart 1999 Nienke Rooijakkers
Vroeger Auteur (schrijver libretto, scenario) Theatergroep Hollandia 1998/1999 1 april 1999 Frieda Pittoors, Jacqueline Blom, Jeroen Willems
De medeplichtige Auteur (schrijver libretto, scenario) Theatergroep Palingrot 1998/1999 22 april 1999 Eva Bauknecht
De broeikas Auteur (schrijver libretto, scenario) Rotterdamse Schouwburg 1998/1999 3 juni 1999 Henri van Zanten
De minnaar Auteur (schrijver libretto, scenario) Teneeter 1999/2000 3 september 1999 Arjo Viet
De dienstlift Auteur (schrijver libretto, scenario) Teneeter 1999/2000 3 september 1999 Arjo Viet
Old Times Auteur (schrijver libretto, scenario) Toneelgroep De Appel 1999/2000 14 oktober 1999 Edwin de Vries
The Lover Auteur (schrijver libretto, scenario) Olja Lopusansky and Michael Kamp 1999/2000 7 april 2000
Een soort Alaska Auteur (schrijver libretto, scenario) Theaterschool 2000/2001 4 november 2000 Remko van den Ende
Nacht Auteur (schrijver libretto, scenario) De Rode Draak 2000/2001 14 december 2000 Jurriën Rood
Night Auteur (schrijver libretto, scenario) Hogeschool voor de Kunsten Utrecht 2000/2001 18 mei 2001 Tarkan Köroglu
Verraad Auteur (schrijver libretto, scenario) Hogeschool voor de Kunsten Arnhem 2000/2001 14 juli 2001
De huisbewaarder Auteur (schrijver libretto, scenario) Joop van den Ende Theaterproducties BV 2001/2002 6 januari 2002 Berend Boudewijn
De thuiskomst Auteur (schrijver libretto, scenario) Stichting Toneelgroep Het Volk 2001/2002 21 juni 2002 Aike Dirkzwager
Victoria Station Auteur (schrijver libretto, scenario) Hogeschool voor de Kunsten Arnhem 2002/2003 6 september 2002
Mayday Auteur (schrijver libretto, scenario) Rogie & Company 2002/2003 21 februari 2003
Bedrog Auteur (schrijver libretto, scenario) Toneelgroep De Appel 2002/2003 7 maart 2003 Hugo Maerten, Hubert Fermin, Geert de Jong
Een soort Alaska Auteur (schrijver libretto, scenario) Theatergezelschap Helden 2002/2003 12 april 2003 Remko van den Ende
Bedrog Auteur (schrijver libretto, scenario) Theaterschool 2002/2003 24 juni 2003
De dienstlift Auteur (schrijver libretto, scenario) Stichting Het Hof 2003/2004 13 september 2003 Stichting Het Hof
Niemandsland Auteur (schrijver libretto, scenario) Het Nationale Toneel 2004/2005 18 september 2004 Antoine Uitdehaag
Bedrog Auteur (schrijver libretto, scenario) Toneelgroep Amsterdam 2004/2005 8 februari 2005 Peter van Kraaij
Antigone Auteur (schrijver libretto, scenario) Hogeschool voor de Kunsten Arnhem 2005/2006 6 maart 2006
Zelfportret - dat kan geen toeval zijn Auteur (schrijver libretto, scenario) Dood Paard 2005/2006 13 april 2006 Dood Paard
Kleine ondervraging Auteur (schrijver libretto, scenario) Comp.Marius 2005/2006 16 juni 2006
Redisdead2 Auteur (schrijver libretto, scenario) Toneelacademie Maastricht 2005/2006 28 juni 2006 Peter Misotten
Bedrog Auteur (schrijver libretto, scenario) De Paardenkathedraal 2006/2007 4 januari 2007 Paula Bangels
One for The Road Auteur (schrijver libretto, scenario) Het Huis van Bourgondië 2006/2007 10 mei 2007 Alexander de Bruijn
Party Time Auteur (schrijver libretto, scenario) Zomergasten 2008/2009 13 augustus 2008
De minnaar Auteur (schrijver libretto, scenario) Het Plantsoentheater 2007/2008 6 maart 2009 Ad van Kempen
De thuiskomst Auteur (schrijver libretto, scenario) FC Bergman 2009/2010 29 november 2009
Bedrog Auteur (schrijver libretto, scenario) REP Theater BV 2009/2010 17 januari 2010 Peter de Baan
Eentje om het af te leren Auteur (schrijver libretto, scenario) Stichting The Glasshouse 2010/2011 5 november 2010 Kees Roorda
Victoria Station Auteur (schrijver libretto, scenario) Stichting The Glasshouse 2010/2011 5 november 2010 Kees Roorda
Een soort Alaska Auteur (schrijver libretto, scenario) Stichting The Glasshouse 2010/2011 5 november 2010 Kees Roorda
Oogst Auteur (schrijver libretto, scenario) Toneelspelersgezelschap STAN 2010/2011 26 april 2011
Het verjaardagsfeest Auteur (schrijver libretto, scenario) Het Nationale Toneel 2010/2011 12 mei 2011 Susanne Kennedy
De caravan Auteur (schrijver libretto, scenario) Theater RAST 2010/2011 17 juni 2011 Celil Toksöz
Bedrog Auteur (schrijver libretto, scenario) Toneelspelersgezelschap STAN 2011/2012 2 november 2011
De minnaar Auteur (schrijver libretto, scenario) Toneelgroep Sterrenstof 2013/2014 3 januari 2014 Dick Gilsing
Ashes to Ashes Auteur (schrijver libretto, scenario) Producties, Stichting Toneelschuur 24 mei 2014 Olivier Diepenhorst
Bedrog Auteur (schrijver libretto, scenario) Stichting Nachtgasten 2014/2015 19 december 2014 Koen Wouterse
Verleden tijd Auteur (schrijver libretto, scenario) Toneelgroep Maastricht 2015/2016 23 januari 2016
De huisbewaarder Auteur (schrijver libretto, scenario) Stichting Toneelschuur Producties 2017/2018 26 oktober 2017 Paul Knieriem
Bedrog Auteur (schrijver libretto, scenario) Theatergroep Suburbia 2018/2019 4 april 2019 Olivier Diepenhorst
De dienstlift Auteur (schrijver libretto, scenario) Branoul Producties 2019/2020 21 augustus 2019 Manon Barthels
De thuiskomst Auteur (schrijver libretto, scenario) Internationaal Theater Amsterdam 2019/2020 13 oktober 2019 Daniël 't Hoen, Tessa de Graaf, Nanouk Leopold
Een soort Alaska Auteur (schrijver libretto, scenario) Het Nationale Theater 2020/2021 28 augustus 2020 Reinout Bongers, Bogi Bakker
Een soort Alaska Auteur (schrijver libretto, scenario) Toneelacademie Maastricht 2020/2021 6 oktober 2020 Reinout Bongers

Scènefoto's van voorstellingen Pinter in Nederland

De thuiskomst 103994.jpg De huisbewaarder 98051.jpg

Links: Guus Hermus, Wim van de Heuvel, Ann Hasekamp in De Thuiskomst, Toneelgroep Centrum, 1966. Foto: Lemaire en Wennink/MAI. Rechts: Guus Hermus en Henk van Ulsen in De Huisbewaarder, Ensemble, 1960. Foto: Particam Pictures/MAI. Collectie TIN.

Vroeger 174258.jpg Old Times 179202.jpg

Links: Vroeger, Toneelschuur Producties, 1990. Foto: Sanne Peper. Rechts: Catherine ten Bruggencate in Old Times, Toneelgroep Amsterdam 1988. Foto: Kees de Graaff. Collectie TIN.

Vroeger 159765.jpg Zelfportret - dat kan geen toeval zijn 105594.jpg

Links: Maaike van Langen en Andreas Freichels in Vroeger, Noord Nederlands Toneel, 1998. Foto: Karel Zwaneveld. Rechts: Oscar van Woensel, Manja Topper, Kuno Bakker in Zelfportret - dat kan geen toeval zijn, Dood Paard, 2006. Foto: Sanne Peper. Collectie TIN.

Party Time 179328.jpg Party Time 179330.jpg

De éénakter Bergtaal, onderdeel van "Party Time/De nieuwe wereldorde/Bergtaal", Toneelgroep Amsterdam, 1992. Links: Kees Hulst, Celia Nufaar, Chris Nietvelt. Rechts: Kees Hulst, Fred Goessens, Ann Hasekamp. Foto's: Annaleen Louwes. Collectie TIN.

Niemandsland 103142.jpg Niemandsland 103144.jpg

Niemandsland, Het Nationale Toneel, 2004. Links: V.l.n.r. Lou Landré, Carol Linssen. Rechts: v.l.n.r. Peter Bolhuis, Hajo Bruins, Carol Linssen, Lou Landré in Niemandsland, Het Nationale Toneel, 2004.. Foto's: Leo van Velzen. Collectie TIN.

Video

Video van Bedrog door De Paardenkathedraal.

Kenmerken van het werk van Pinter

In het vroege werk van Pinter was een aantal opvallende kenmerken te bespeuren. De handeling speelt zich steeds af in een gesloten ruimte, meestal een kamer, en de personen worden in hun veiligheid bedreigd door onverklaarbare vijandigheden van een buitenstaander. Dreiging is altijd een belangrijk motief in Pinters werk gebleven, zij het dat in zijn latere stukken de dreiging minder expliciet vanuit de buitenwereld afkomstig is, maar meer uit een geheimzinnige interactie tussen de personages ontstaat. Deze verschuiving gaat gepaard met een verandering in het sociale milieu waartoe zijn karakters behoren. Hun dialogen dragen de kenmerken van alledaags taalgebruik. De situatie lijkt aanvankelijk heel normaal. Allengs ontstaat door het binnendringen van een buitenstaander een spanning die kan uitlopen op gewelddadigheid.

In The Room tast de komst van een blinde neger het veilige bestaan van een middelbaar echtpaar aan. Een onzichtbare dreiging beheerst The Dumb Waiter, waarin twee beroepsmoordenaars in een smerig vertrek wachten op hun volgende opdracht, terwijl in The Birthday Party een kostganger door twee indringers wordt vernederd en weggevoerd.

Pinter wist door middel van tegenstrijdige beweringen en oncontroleerbare uitspraken vragen op te roepen die niet te beantwoorden zijn. Juist dat maakt zijn stukken zo fascinerend. In The Caretaker, waarin een zwerver tijdelijk onderdak krijgt in het huis van twee broers, maakt Pinter subtiel gebruik van dit middel. In de opvatting van de auteur bestaat tussen waarheid en onwaarheid geen duidelijk verschil, evenmin als tussen werkelijkheid en onwerkelijkheid. Niets is te verifiëren, en dit leidt tot een effect van raadselachtige onwezenlijkheid.

Seksuele verwarring speelt een rol in eenakters als The Collection en The Lover. In het eerste stuk worden een heteroseksueel en een homoseksueel met elkaar geconfronteerd. Gefingeerd overspel is het thema van The Lover. Beide stukken werden als televisiespel geschreven.

Pinter winnaar Nobelprijs

Pinter won in 2005 de Nobelprijs voor de Literatuur. De toekenning aan hem, hoewel niet omstreden, kwam onverwacht. Doordat enkele dagen voor de bekendmaking in 2005 duidelijk werd dat er in 2004 onenigheid in het Nobelprijscomité was geweest over de prijs voor Elfriede Jelinek, rees het vermoeden dat ditmaal Pinter als compromiskandidaat de prijs kreeg.

Op 7 december 2005 aanvaardde Pinter de prijs met een lezing getiteld Art, Truth & Politics ("kunst, waarheid en politiek"). Ongeveer een kwart van die lezing was gewijd aan Pinters eigen werk, en aan de vraag wat artistieke waarheid is. Maar waarheid in de politiek, vervolgt hij, is iets geheel anders: iedereen weet van de verschrikkingen van het voormalig Oostblok, maar er is veel minder aandacht voor de "wandaden" van de Verenigde Staten. Om dat recht te zetten geeft hij een uitgebreide beschrijving van de ingrepen in Nicaragua, en noemt en passant nog een reeks andere landen waar honderdduizenden stierven, mede als gevolg van de Amerikaanse politiek. Alleen, dat weet niemand:

Het is nooit gebeurd. Niets is er ooit gebeurd. Zelfs terwijl het gebeurde, gebeurde het niet. Het deed niet ter zake. Het was van geen belang. De misdaden van de Verenigde Staten zijn systematisch, niet-aflatend, kwaadaardig, meedogenloos, maar slechts zeer weinigen spreken erover. Dat moet je Amerika nageven. Het oefent over de hele wereld een zeer klinische machtsmanipulatie uit en doet zich daarbij voor als een kracht die allen ten goede komt.

Het nieuwste voorbeeld is de inval in Irak, "een blatante daad van staatsterrorisme". En hoewel ook vele Amerikanen walgen van de VS-politiek, weet Pinter "dat president Bush vele uiterst vaardige speechschrijvers heeft": met taal (Pinter komt op zijn uitgangspunt terug) sust de politiek mensen in slaap.

Hier moet ook het Verenigd Koninkrijk het ontgelden: premier Tony Blair loopt als een schoothondje achter president George W. Bush aan. Bush en Blair zouden voor het Internationaal Strafhof moeten worden gedaagd. De VS erkent het strafhof niet, dus hoeft Bush daar ook geen verantwoording af te leggen; anders is het met Blair, zegt Pinter, en we hébben zijn adres.

Pinter was erelid van de National Secular Society.

Bibliografie

Zie Wikipedia

Externe Links

Bronnen