De TheaterEncyclopedie is vernieuwd!

Uit TheaterEncyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken

Portret van Peter Oosthoek 92189.jpg


Peter Oosthoek. Foto: Ben van Duin.

NaamPeter Oosthoek
Geboren3 september 1934
Utrecht
Overleden27 september 2015
Amsterdam
BeroepActeur, Regisseur, Artistiek leider
DisciplineToneel
IMDb-profiel
VIAF-profiel

Biografie

Peter Oosthoek (1934 - 2015) was regisseur en acteur. Hij studeerde tot 1959 aan de Amsterdamse Toneelschool en deed daar naast de acteursopleiding tevens de regieopleiding. Bij zijn afstuderen in 1959 ontving hij de Top Naeff Prijs.

Peter Oosthoek en Ingeborg Elzevier in Kwartet, Toneelgroep Amsterdam 1987. Foto: Kees de Graaff. Peter Oosthoek en Kitty Courbois in Ismene of Het geblindeerde tuimelraam, Toneelgroep Amsterdam 1978. Foto: Eduard Coblijn.

Van 1959 tot 1962 werkte Peter Oosthoek bij de Nederlandse Comedie, waar hij vooral acteerde in klassieke rollen van toneelschrijvers als Joost van den Vondel, William Shakespeare en Tennessee Williams.

Bij Toneelgroep Studio (van 1962 tot 1965) werkte Oosthoek veel samen met Kees van Iersel. Bij Studio legde hij zich toe op het regisseren van stukken van Nederlands toneelschrijvers.

Daarna volgde de overstap naar Toneelgroep Centrum, waar hij tot 1987 als artistiek leider verbonden zou blijven. In die periode heeft Oosthoek het Nederlands repertoire een geweldige impuls gegeven. Onder zijn leiding werden stukken opgevoerd als "De Babyfoon" van Herman Lutgerink "Kees de Jongen van Theo Thijssen, waarvan het scenario werd geschreven door Gerben Hellinga, Ajax-Feyenoord (eveneens van Hellinga), Van de Koele Meren des Doods van Frederik van Eeden in een bewerking van Ton Vorstenbosch en Kutzwagers van Wim T. Schippers. Ook introduceerde hij een aantal jonge Engelse schrijvers die later grote naam zouden verwerven, zoals Edward Bond, wiens Gered (Saved) veel beroering opriep en Christopher Hampton. Ook de grote Hongaars/Oostenrijkse schrijver George Tabori bracht hij voor het eerst in Nederland. Indrukwekkend was diens De Kannibalen met Han Bentz van den Berg in de hoofdrol.

Oosthoek regisseerde in 1977 in een vrije productie Herfst in Riga van Aleksej Arboezov. De rollen werden gespeeld door zijn leermeester Ko van Dijk jr. en Mary Dresselhuys

In 1987 fuseerde Toneelgroep Centrum met het Publiekstheater en ontstond Toneelgroep Amsterdam. Daar werkte Oosthoek voornamelijk als acteur. Tot 1999 was hij aan dat gezelschap verbonden.

Oosthoek heeft daarnaast rollen gespeeld in televisieseries als Oud Geld en Wilhelmina. Het werk van Oosthoek is bekroond met vele theaterprijzen. Ook ontving hij in 1964 de Anne Frank-prijs.

In 1984 werd hij benoemd tot Ridder in de Orde van Oranje Nassau.

Hij ontving de Albert van Dalsumring van Ko van Dijk jr., en gaf deze in 1993 door aan Pierre Bokma. Zelf ontving hij in 1993 de VSCD-Oeuvreprijs.

Theater/Dans

Een chronologisch en daaronder een alfabetisch overzicht van de voorstellingen die in première zijn gegaan en die hij heeft geregisseerd, alsmede zijn overige bijdragen aan voorstellingen, voorzover geregistreerd in de Productiedatabase.

 
De geweren van vrouw Carrar - Studententoneel en Studentencabaret - 1958-04-24
De gestolen prins - Toneelgroep Arena - 1959-10-24
Spel van liefde en toeval - Stichting Toneelgroep Studio - 1960-09-04
Intermezzo - De Nederlandse Comedie - 1961-04-01
Poezie in de nacht - De Nederlandse Comedie - 1962-06-23
Jeugdproces - Stichting Toneelgroep Studio - 1962-09-15
Planten zonder wortels - Stichting Toneelgroep Studio - 1962-10-06
Een geboren leugenaar - Stichting Toneelgroep Studio - 1963-01-01
Pas op dat je geen woord zegt - Stichting Toneelgroep Studio - 1964-01-17
De schaft - Stichting Toneelgroep Studio - 1964-02-26
De zwanen - Stichting Toneelgroep Studio - 1964-02-26
Spinoza - Stichting Toneelgroep Studio - 1964-04-24
Viooltjes - Stichting Toneelgroep Studio - 1964-09-24
Het gat - Stichting Toneelgroep Studio - 1965-02-11
Lief zijn voor Sloane - Toneelgroep Centrum - 1965-10-29
Labyrint - De Nederlandse Operastichting - 1966-06-23
De draak - Toneelgroep Centrum - 1966-09-10
Yvonne - Toneelgroep Centrum - 1967-09-08
Wanneer heb je mijn moeder voor het laatst gezien? - Toneelgroep Centrum - 1968-01-02
Gered - Toneelgroep Centrum - 1968-03-08
Slachtveld - Toneelgroep Centrum - 1968-09-13
Joker - Toneelgroep Centrum - 1968-11-15
Ajax-Feyenoord - Toneelgroep Centrum - 1969-03-07
Kamerduel - Toneelgroep Centrum - 1969-10-31
Smalle weg naar het verre noorden - Toneelgroep Centrum - 1970-01-03
Kees de Jongen - Toneelgroep Centrum - 1970-09-19
Tehuis - Toneelgroep Centrum - 1971-01-03
Lear - Toneelgroep Centrum - 1971-11-20
Vroeger - Toneelgroep Centrum - 1972-03-18
De kannibalen - Toneelgroep Centrum - 1972-11-16
Avondrood - Toneelgroep Centrum - 1973-03-24
Een zeer bijzondere dag - Toneelgroep Centrum - 1973-03-24
Mussert - Toneelgroep Centrum - 1973-09-13
Gastenavond - Toneelgroep Centrum - 1974-03-07
De babyfoon - Toneelgroep Centrum - 1974-09-12
Bingo - Toneelgroep Centrum - 1974-11-28
De container - Toneelgroep Centrum - 1975-09-17
Keefman - Toneelgroep Centrum - 1975-10-31
Van de koele meren des doods - Toneelgroep Centrum - 1976-09-15
De lamp hangt scheef - Toneelgroep Centrum - 1976-09-16
Tussen de middag - Toneelgroep Centrum - 1977-09-07
Later op de avond - Toneelgroep Centrum - 1977-09-07
Herfst in Riga - Joop van den Ende Theaterproducties BV - 1977-10-15
Scheiden - Toneelgroep Centrum - 1977-12-08
Een bekentenis - Toneelgroep Centrum - 1978-03-01
Mata Hari - Toneelgroep Centrum - 1978-09-26
Het prijsdier - Toneelgroep Centrum - 1978-12-20
Overspelen - Toneelgroep Centrum - 1979-09-25
Moeder Courage - Publiekstheater - 1980-03-08
Hoe laat is 't - Toneelgroep Centrum - 1980-09-23
Rolstoel Ronnie - Toneelgroep Centrum - 1981-01-09
Junkieverdriet - Toneelgroep Centrum - 1981-09-29
Crimineel 247248 - Toneelgroep Centrum - 1982-09-30
Monoloog - Toneelgroep Centrum - 1983-02-16
Zonder onderschriften - Toneelgroep Centrum - 1983-10-28
Jubileum - Toneelgroep Centrum - 1984-03-28
Kutzwagers - Toneelgroep Centrum - 1984-12-19
Welwezen - Toneelgroep Centrum - 1985-02-17
Paniek - Toneelgroep Centrum - 1985-09-25
De wisselwoning - Toneelgroep Centrum - 1986-03-23
Werther Nieland - Toneelgroep Amsterdam - 1989-08-29
Filoktetes - Toneelgroep Amsterdam - 1991-10-15
Op weg naar Acapulco - Theatercombinatie Bellevue / Nieuwe de la Mar - 1992-02-25
Koningin moeder - Joop van den Ende Theaterproducties BV - 1993-11-24
De bezoeker - Impresariaat Wim Visser - 1997-10-10
Bang & Olufsen - Festival van het Ongespeelde Stuk - 1997-11-16
Enigma variaties - Stichting De Jungle - 1999-10-15
Verzameld werk - Joop van den Ende Theaterproducties BV - 2000-10-22
Het bewijs - Joop van den Ende Theaterproducties BV - 2003-10-07

Actie tomaat?

De Nederlandse Comedie heeft flink te lijden gehad onder actie tomaat. Daar is Peter Oosthoek zijn carrière als acteur/regisseur begonnen. Maar voordat Actie Tomaat begon, was Peter Oosthoek al weg bij de Nederlandse Comedie. Actie Tomaat vond namelijk plaats in 1969, en in 1962 was Peter Oosthoek al weg bij de toneelgroep. Tijdens actie Tomaat was hij werkzaam bij toneelgroep Centrum, heeft daartussen nog even bij toneelgroep studio gewerkt. De rede waarom hij weg gegaan is bij Nederlandse comedie is onbekend. Toneelgroep Centrum Toneelgroep Centrum werd vooral bekend door zijn uitvoeringen van modern Engels toneel, met destijds opzienbarende Nederlandse premières van bijvoorbeeld het werk van Harold Pinter (Het Verjaardagsfeest, 1962, Een beetje Pijn, 1963 Thuiskomst, 1967) van Edward Bond (Gered, 1968) en Joe Orton (Lief zijn voor Sloane). Centrum positioneerde zich ook als fervent voorvechter van het uitvoeren van oorspronkelijke Nederlandse stukken, zoals onder meer: Ajax-Fijenoord (1969), en Kees de Jongen, (naar Theo Thijssen) van Gerben Hellinga (1970), De Verzoeking van Hugo Claus (1981), Van de Koele Meren Des Doods (naar Frederik van Eeden) (1976) en Sterke Drank in Oud-Zuid van Ton Vorstenbosch (1983), Kutzwagers van Wim T. Schippers en Junkie Verdriet van René Seegers, Leon de Winter, Jean van de Velde (1981).

Nederlandse Comedie Het gezelschap werd in 1950 opgericht vanuit een voorloper, het Haagse Comedia. De stijl van spelen en repertoirekeuze van het gezelschap was klassieker, breder en ook gestileerder dan bij Comedia het geval was geweest. De Meester was degene die het klassieke repertoire met nadruk op de Nederlandse klassieke stukken entameerde. In de loop der jaren ontmoette hij echter hier steeds meer weerstand mee en uiteindelijk leidde dit tot zijn vertrek bij de Nederlandse Comedie. Tot 1969 bleef een van de tradities bestaan en werd elke nieuwjaarsdag de Gijsbrecht van Aemstel van Vondel gespeeld. Terug bij Peter Oosthoek. Opvallend verschil tussen beide groepen is wel dat de Nederlandse Comedie klassiek theater maakte, en Toneelgroep Centrum dat niet deed. Actie Tomaat had het vooral op het Klassieke Nederlandse toneel voorzien, en daarom zal Peter Oosthoek niet veel van deze storm mee hebben gekregen. Misschien is de reden voor zijn vertrek bij Nederlandse Comedie ook wel het klassieke theater, hij is niet voor niets naar Centrum gegaan.

Bronnen