De TheaterEncyclopedie is vernieuwd!

Uit TheaterEncyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken

Paul Hubertus Otto van Gorcum (Frankfurt am Main, 3 maart 1934) is een Nederlands acteur, regisseur en stemartiest die vooral bekend is geworden door zijn rol als Baron van Neemweggen in de televisieserie Bassie en Adriaan. Hiernaast speelde hij in de serie ook de diamantair en Professor Chagerijn. Zijn achternaam luidde oorspronkelijk de Heiden, maar is in 1980 officieel gewijzigd in van Gorcum.

Biografie

Vanaf 1952 tot ongeveer 1990 was Paul van Gorcum een theateracteur en hij speelde in allerlei toneelstukken, waarvan er velen klassieke toneelstukken zijn. In het theater speelde hij daarnaast ook veel in andere historiestukken en in wat meer komisch getinte voorstellingen. Paul van Gorcum staat al sinds zijn zesde levensjaar op de planken, toen hij Hans speelde in een voorstelling over Hans en Grietje. Later in zijn jeugd kreeg hij toneelles van onder meer de legendarische Ko van Dijk jr. en hij zou gedurende zijn gehele loopbaan veel met hem samen blijven werken. In 1951 debuteerde Paul officieel bij Het Haags toneel. Hij heeft een groot portfolio aan rollen hij in het theater heeft vervuld. Zo speelde hij bij John Lanting in zijn Theater van de lach. Hij vervulde ook talloze gastrollen, o.a. bij de Toneelgroep Noorder Compagnie in Drachten. Ook heeft Van Gorcum zijn medewerking verleend aan musicals van Jos Brink, zoals Madame Arthur en Max Havelaar. Ook was Paul in vele series te bewonderen in een gastrol, waaronder o.a. : Floris, Toen was geluk heel gewoon en Kees & Co. Tevens speelde hij een rol in series als De Kleine Waarheid, De Poppenkraam en Bassie en Adriaan, waar hij diamantair, professor Saggerijn en De Baron speelde. In films speelde hij ook, voorbeelden zijn: Wat Zien Ik!?, Turks Fruit en Een Vlucht Regenwulpen. Van Gorcum heeft vooral later in zijn loopbaan vele stemmen ingesproken, zoals die van Zazoe in de Disneyfilm De Leeuwenkoning, "reizende" oom Roel in de Freggels en de stem van Gargamel in De smurfen. In 1992 werd hij Ridder in de orde van Oranje Nassau. In 2003 speelde Van Gorcum in zijn laatste avondvullende speelfilm, de rol Professor Zonderfeest, in Sinterklaas en het Gevaar in de Vallei van regisseur Martijn van Nellestijn samen met o.a. Pamela Teves. Van Gorcum is regelmatig ook te zien als Kerstman en of Sinterklaas. Rond de feestdagen werkt hij als voordrachtskunstenaar, wanneer hij kerstverhalen en gedichten vertelt. Publiekelijk verscheen hij in 1994, toen hij gekleed als de baron handtekeningen uitdeelde en in 2006, toen hij samen met zijn echtgenote Leny de première van de musical The Lion King bijwoonde. Op 21 september 2009 werd Van Gorcum in Amsterdam onderscheiden met de Gouden Eeuw Award voor zijn gehele carrière.

Filmografie

Als acteur

  • Lucifer (Televisiefilm, 1966) – Belial
  • Lucelle (Televisiefilm,1968) – Apotheker
  • Floris (Televisieserie, 1969; afl. 'De Byzantijnse beker: Het toernooi' | afl. 'De Byzantijnse beker: De genezing') – Priester
  • Wat Zien Ik!? (Film, 1971) – Ambtenaar Burgerlijke Stand
  • Turks Fruit (Film, 1973) – Ambtenaar Burgerlijke Stand
  • Rufus (Film, 1971) – Rol onbekend
  • Huid (Televisiefilm, 1976) – Eigenaar
  • Hollands glorie (Televisieserie, 1977) – Rol onbekend
  • Bassie en Adriaan en de diamant (Televisieserie, 1979) – Diamantair
  • Dagboek van een herdershond (Televisieserie, 1978-1980) – Administrateur Palmen
  • Hé...mag ik mijn echtgenote terug? (Klucht, 1980) – Freek Ruisman
  • De fabriek (Televisieserie, 1981; enkel seizoen 2) – Vos
  • Een vlucht regenwulpen (Film, 1981) – Ouderling
  • Ik ben Joep Meloen (Film, 1981) – Pastoor
  • Boem-Boem (Televisiemusical, 1982) – Rol onbekend
  • Er waren twee koningskinderen (Televisieserie, 1982) – Meneer Breukhoven
  • Bassie en Adriaan en de huilende professor (Televisieserie, 1982) – Professor Archibald Chagrijn
  • Bollo, Bries en bondgenoten (Televisieserie, 1983-1985) – Bries
  • De Poppenkraam (Televisieserie, 1981-1985) – Politieagent
  • Willem van Oranje (Televisieserie, 1984) - Juan de Vargas
  • Drie is teveel (Klucht, 1988) – Butler Emiel
  • Bassie en Adriaan en de verdwenen kroon (Televisieserie, 1988) – De Baron
  • Bassie en Adriaan en de verzonken stad (Televisieserie, 1989) – De Baron
  • De dageraa] (Televisieserie, 1991) – Roelof Duymar-Twist
  • Bassie en Adriaan en de geheimzinnige opdracht (Televisieserie, 1992) – De Baron
  • Bassie en Adriaan en de reis vol verrassingen (Televisieserie, 1994) – De Baron
  • Kees & Co (Televisieserie, 1997; afl. 1.01) – Rector
  • Sinterklaas en het Gevaar in de Vallei (Film, 2003) – Professor Zonderfeest
  • Sinterklaas pakt uit (Televisiefilm, 2004) – Sinterklaas
  • Bassie en de reis van Zwarte Piet (Televisieserie, 2005) – Sinterklaas

Als stemacteur

  • Assepoester Disney-animatiefilm – Hertog (1950; versie jaren 90)
  • 101 Dalmatiërs Disney-animatiefilm – Verscheidene stemmen (1961)
  • De avonturen van Pinokkio Tekenfilmserie – Slimme Vos, schoolmeester (1968-1969)
  • Pippi Langkous Televisieserie en -films – Blom, Kapitein Langkous (1969-1971)
  • De kleine waarheid Televisieserie – Presentator (1970; afl. Deel 7)
  • De Bereboot Poppenserie – Brilbeer (1976-1978)
  • Astronautjes Poppenserie – Losbol (1978-1979)
  • De Smurfen Tekenfilmserie – Gargamel, Moppersmurf, Muzieksmurf e.a. (1981-1990)
  • Vrouwtje Theelepel Tekenfilmserie – Bizzy de bij, Orina de kraai, Boris de kat, Klapkaak de wolf (1983-1984)
  • Seabert Tekenfilmserie – Verscheidene stemmen (1984)
  • De Speurneuzen Disney-animatiefilm – Basil Holmuis (1986)
  • Winnie de Poeh Disney-animatieserie – Konijn (1986)
  • Avonturen in Maple Town Tekenfilmserie – Rol onbekend (1986-1987)
  • Ovide en zijn vriendjes Tekenfilmserie – Verscheidene stemmen (1987)
  • DuckTales Tekenfilmserie – Van Stoetenwolf (1987-1990)
  • Beertje Sebastiaan: De geheime opdracht – Maestro (1991)
  • Mole's Christmas Animatiefilm – Rol onbekend (1994)
  • De Leeuwenkoning Disney-animatiefilm – Zazoe (1994)
  • Terug naar Nooitgedachtland Disney-animatiefilm – Kapitein Haak (2002)
  • De Leeuwenkoning 3 Disney-animatiefilm – Zazoe (2004)
  • Verscheidene Asterix-animatiefilms – Panoramix
  • ZipZoo: coördinaat X – Voice-over (eind 2005)
  • Lucky Luke animatie serie – Jolly Jumper (1986-2002)
  • Lucky Luke op naar het westen Xilam animatiefilm – Jolly Jumper (2007)

Als regisseur

  • Nederlandse stemmenregie van Ovide en zijn vriendjes
  • Nederlandse stemmenregie van Calimero
  • Nederlandse stemmenregie van Pico en het Geheim van de Gouden Tempel
  • Nederlandse stemmenregie van Doornroosje
  • Nederlandse stemmenregie van De Smurfen
  • Nederlandse stemmenregie van Maple Town
  • Nederlandse stemmenregie van De Leeuwenkoning
  • Nederlandse stemmenregie van Roodkapje/Little Red Riding Hood (1995)
  • Nederlandse stemmenregie van aantal Asterix-tekenfilms

Als zichzelf

  • De Flat van Ali B – 14 december 2008

Theater

Voor een overzicht van alle voorstellingen zie: Alle voorstellingen van Paul van Gorcum

Film

TV

Overig

Trivia

Externe Links

Bronnen