De TheaterEncyclopedie is vernieuwd!

Uit TheaterEncyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken

Gerard Koolschijn (1945) is een Nederlands classics, schrijver en vertaler. Hij legde zich toe op de vertaling van klassieke literatuur, met name Griekse tragedies en de filosoof Plato.

Biografie

Al in zijn vroege gymnasiumjaren begon Koolschijn met de vertaling van klassieke werken, wat in 1971 resulteerde in de publicatie van een vertaling van de Anabasis/Tocht der tienduizend van Xenophon (samen met Tjit Reinsma). Hij studeerde klassieke talen en rechten (beide aan de Rijksuniversiteit Leiden). Hij werkte van 1975 tot 1990 - met onderbreking van één jaar voor een medewerkerschap straf- en strafprocesrecht aan de RU Leiden - in het voortgezet onderwijs als leraar op verschillende Haagse scholen en als rector van het Haagse gymnasium Sorghvliet.

Behalve vertalingen publiceerde hij Het democratische beest. Plato's tegenstander (1990), een titel die bij de vierde druk werd gewijzigd in Plato. De aanval op de democratie (2005). Ook maakte hij een toneelbewerking van Homerus' Ilias (1993). Koolschijns toneelvertalingen zijn van 1985 tot heden vele malen door de grote Nederlandse toneelgezelschappen op de planken gebracht.

Theater/Dans

Een chronologisch en daaronder een alfabetisch overzicht van de voorstellingen die in première zijn gebracht, c.q. die in Nederland te zien zijn geweest en waarbij hij geregistreerd werd in de Productiedatabase als vertaler, alsmede zijn overige bijdragen aan voorstellingen

 
Medea - Haagse Comedie - 1985-03-15
Alkestis - Het Nationale Toneel - 1988-11-04
Medea - Toneelgroep Amsterdam - 1989-02-04
Luc Boyer voor het blok 1 - Luc Boyer - 1989-10-23
Filoktetes - Toneelgroep Amsterdam - 1991-10-15
Elektra - Theatergroep Carrousel - 1992-04-16
Elektra - Theater van het Oosten - 1993-01-28
Ilias - Toneelgroep Amsterdam - 1994-11-12
Hekabe - RO Theater - 1995-04-01
Medea - Noord Nederlands Toneel - 1996-02-24
Medea - Theatergroep Aluin - 1997-09-19
Achilles - Universiteitstheater (Amsterdam) - 1998-03-06
Medea - Teneeter - 1998-11-20
Bakchanten - Toneelgroep Amsterdam - 1998-11-21
Julius Caesar - Theatergroep Aluin - 1999-05-06
Het verhaal van Orestes - Theatergroep Aluin - 2000-02-05
De Oresteia - RO Theater - 2000-03-18
Ilias - Theaterschool - 2000-06-22
Ajax - Stichting FACT - 2000-09-28
De Trojaansen - Onafhankelijk Toneel - 2001-03-31
Orestes - Het Nationale Toneel - 2001-11-24
Medea - De Theatermakers - 2002-09-12
Ifigeneia - Theatergroep Aluin - 2002-10-11
Oresteia - Muziektheater Hollands Diep - 2005-05-26
Hippolytos - Theatergroep Aluin - 2006-03-18
Oresteia - Toneelacademie Maastricht - 2006-06-30
Ajax - Ik ben de goden niets meer schuldig - De Theatercompagnie - 2007-10-21
Ifigeneia in Aulis - Toneelgroep Amsterdam - 2008-10-12
Medea - Het Nationale Toneel - 2008-11-15
Oedipus in Egypte - De Nieuw Amsterdam - 2011-06-17
Oedipus in Egypte - De Nieuw Amsterdam - 2011-06-18
Oidipous Unplugged - Theatergroep Aluin - 2012-02-22
Oresteia - Noord Nederlands Toneel - 2014-02-23
Medea Unplugged - Theatergroep Aluin - 2015-10-29
Elektra Unplugged - Theatergroep Aluin - 2016-11-16

Prijzen

  • 1991 Martinus Nijhoffprijs
  • 2008 Oikos publieksprijs

Vertalingen

Aischylos - Het verhaal van Orestes: Agamemnon, Dodenoffer, Goede geesten (= Oresteia ) (1995)

Aischylos, Sofokles, Euripides - Eén familie, acht tragedies: Ifigeneia in Aulis (Euripides), Het verhaal van Orestes (Aischylos), Elektra (Sofokles), Elektra , Orestes , Ifigeneia op de Krim (Euripides) (1999)

Euripides - Alkestis, Medea (1989) - Bakchanten (1998) - Elektra, Orestes (1997) - Hekabe, Trojaanse vrouwen (1996) - Medea (1985) - Verzameld werk 1: Alkestis, Medea, De kinderen van Herakles, Hippolytos, Andromache, Hekabe (2001) - Verzameld werk 2: Smekende moeders, Elektra, Herakles' waanzin, Trojaanse vrouwen, Ifigeneia op de Krim, Ion (2002) - Verzameld werk 3: Helena, Oidipous' zonen, Orestes, Ifigeneia in Aulis, Bakchanten, Cykloop (2003)

Herodotos - Veertig verhalen (1998) - Zeer korte verhalen (1987)

Plato - Euthyfron, Kriton (1993) - Faidon (1993) - Feest (Symposium), Euthyfron, Sokrates' verdediging, Kriton, Faidon (1995), ook uitgebracht onder de titel Sokrates' leven en dood ; de twaalfde druk werd opgenomen in de Perpetua-reeks van Athenaeum-Polak & Van Gennep. - Plato, schrijver, Teksten gekozen en vertaald door Gerard Koolschijn (1987) - Politeia , een experimentele vertaling (1975), in herziene vorm uitgebracht als Constitutie en vanaf de achtste druk als De ideale staat (2005). - Sokrates' verdediging (1991) - Symposium (1980), vanaf de derde druk onder de titel Feest .

Sofokles - Aias , met C.M.J. Sicking (1998) - Elektra (1992) - Elektra, Filoktetes (1992) - Oidipous (2004) - Oidipous, Antigone (2008), opgenomen in de Perpetua-reeks van Athenaeum-Polak & Van Gennep

Vergilius - fragmenten uit Het verhaal van Aeneas , zangen 1,2,4,6,8,10 en 12, in Tantae molis erat, Aeneis, een Romeins epos (1995) - De val van Troje, Het verhaal van Aeneas, zang 2 (1994)

Xenofon - Griekse oorlogen (1990) (= Hellenika ) - Tocht van de tienduizend (1971), met Tjit Reinsma; derde, herziene druk onder de titel De tocht van de tienduizend, Anabasis (2001), met Nicolaas Matsier

Over Gerard Koolschijn

  • Annelies Schuermans, De vertaalpoëtica van Gerard Koolschijn. Licentiaatsverhandeling Universiteit Gent, 2001/2002.

Externe links

Bronnen