Uit TheaterEncyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken


Stadsschouwburg Arnhem in twee versies

Stadsschouwburg Arnhem (1865)

In opdracht van de gemeente werd in 1864-1865 aan het Koningsplein te Arnhem een Stadsschouwburg gebouwd. Architecten waren F.W. van Gendt J.Gzn. I.s.m. W.C. van Waeyen Pieterssen.

De opening was in 1865 met een opvoering van Emma Berthold van J.J. Cremer. In 1914 bleek een uitbreiding noodzakelijk.

De zaal had 700 zitplaatsen, 3 balkons, 6 loges, een lijsttoneel en een orkestbak. Er werd voornamelijk toneel en opera gebracht.

Gemeente-architect Frits van Gendt noemde zich architect en ingenieur. Voor de bouw van de schouwburg zocht hij samenwerking met architect van Waeyen Pieterssen. Waarschijnlijk omdat hij zich als technicus onvoldoende sterk voelde, waar het de esthetische kanten betrof.

Er werd geschreven over een 'vriendelijke intimiteit' van de zaal. De 'gezellige' foyer was 'een modelletje van smaakvolle inrichting'. 'Frissche en ruime kleedkamers, goed verwarmd en verlicht, behoorlijk van spiegels en waschgelegenheden voorzien, (...) ruime gelegenheden voor koor en orkest om in de pauze te verblijven'. Uiterlijk was het gebouw hoekig, neigend naar neoclassicisme.

De schouwburg brandde in 1934 af.

Stadsschouwburg Arnhem (1938)

In 1938 werd op de zelfde plek een nieuwe schouwburg geopend met Don Carlos van Schiller door N.V. Het Nederlandsch Toneel. Architect was dit maal Fred. M.A. Brons.

In de oorlog liep het gebouw grote schade op die in 1951 werd hersteld. In 1962 werd het interieur gerenoveerd. In 1978 werd het theater uitgebreid met een kleine zaal en in 1987 werd de toneeltoren gerenoveerd. De grote zaal had nu 764 zitplaatsen, 2 balkons en ook een orkestbak en een lijsttoneel.

De maten: toneelopening 14,96 meter breed en 7,93 meter hoog. Toneel: 36 meter breed, 17 meter diep, 19 meter hoog.

De kleine zaal heeft 250 zitplaatsen, een vlakke vloer en een variabel speelvlak van 144 vierkante meter.

De schouwburg wordt breed geprogrammeerd.

Premieres

Zie Voorstellingen die in dit theater in premiere zijn gegaan

Zie ook Premieres Schouwburg, Arnhem

Schouwburg Arnhem

Op 1 januari 1997 zijn de concertzaal Musis Sacrum en Schouwburg Arnhem onder één directie gebracht, met de opdracht 'het kloppende culturele hart' te worden van de stad. Zie verder: Schouwburg Arnhem.

Bronnen

  • Productiedatabase
  • Theaters in Nederland sinds de zeventiende eeuw. Redactie Bob Logger, Eric Alexander, Menso Carpentier Alting, Nico van der Krogt, Nathalie Wevers. Theater Instituut Nederland, 2007