De TheaterEncyclopedie is vernieuwd!

Uit TheaterEncyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken

Biografie

Michel Fokine, ook wel Michail Fokine (1880 – 1942) was een Russisch-Amerikaans ballet-choreograaf. Hij geldt wel als de grondlegger van het moderne ballet.

Fokine kreeg zijn dansopleiding aan de bekende Keizerlijke Balletschool (nu Vaganova-school) te Sint-Petersburg. In 1898 debuteerde hij als balletdanser bij het Mariinski Theater in Paquita van Marius Petipa, samen met het Mariinskiballet. Vanaf 1902 werkte hij ook als docent aan de Balletschool en maakte indruk met choreografische creaties als Acis en Galatea (1905) en De stervende zwaan (1907), een solo uitgevoerd door Anna Pavlova.

In 1909 volgde Fokine Serge Diaghilev naar Parijs en werd choreograaf bij de Ballets Russes. Hij verkreeg in korte tijd internationale roem met zijn uitvoeringen van de Polovetzer dansen (1909), Les Sylphides (1909), De vuurvogel (1910), Petroesjka (1911), Le Spectre de la Rose (1911) en Daphnis et Chloé (1912). In 1912 verliet Fokine de Ballets Russes, vooral omdat hij slecht kon opschieten met Vaslav Nijinski en omdat hij afgunstig was op diens hechte relatie met Diaghilev. Met name het feit dat Diaghilev Nijinsky aanspoorde om ook zelf balletten te gaan maken schoot Fokine daarbij in het verkeerde keelgat.

In 1914 had hij in Parijs veel succes met de eerste balletchoreografie van een opera: “De gouden haan” van Nikolaj Rimski-Korsakov.

In 1919 emigreerde Fokine na een kort verblijf in Zweden naar de Verenigde Staten. Daar werkte hij voor diverse prominente balletgezelschappen en startte een eigen balletschool. In 1932 werd hij Amerikaans staatsburger, hoewel hij in die periode ook nog regelmatig terugkeerde naar Europa. Tijdens zijn leven was hij verantwoordelijk voor de choreografie van meer dan zeventig balletten. De meeste van deze balletten worden nog steeds gespeeld. Voor velen geldt Fokine nog altijd als de beste balletchoreograaf ooit.

Theater/Dans

Een chronologisch en daaronder een alfabetisch overzicht van de voorstellingen die in première zijn gegaan, c.q. die in Nederland te zien zijn geweest met een choreografie van haar, alsmede haar overige bijdragen aan voorstellingen, voorzover geregistreerd in de Productiedatabase.

 
Dance Recital - Darja Collin - 1945-02-28
Les Sylphides - Grand Ballet de Monte Carlo - 1948-05-18
Les Sylphides - Grand Ballet de Monte Carlo - 1949-06-18
Les Sylphides - Metropolitan Ballet of London - 1949-10-26
Prins Igor - Metropolitan Ballet of London - 1949-10-26
Petrouchka - Holland Festival - 1950-07-10
Achilles - Grand ballet du Marquis de Cuevas - 1954-05-18
Achilles - Theater Carré - 1954-05-18
Le spectre de la rose - Het Nederlands Ballet - 1954-09-24
Les sylphides - Het Nederlands Ballet - 1954-09-24
Les Sylphides - Grand Ballet du Marquis de Cuevas - 1955-05-16
Les Sylphides - Grand Ballet du Marquis de Cueva - 1955-05-16
Petroesjka - Het Nederlands Ballet - 1955-11-22
Polovetser dansen - Het Nederlands Ballet - 1956-05-09
Les sylphides - Holland Festival - 1956-06-29
Carnaval - Scapino Ballet - 1957-02-16
De vuurvogel - Het Nederlands Ballet - 1957-05-28
Les sylphides - Ballet der Lage Landen - 1958-03-19
Les Sylphides - Ballet van de Nederlandse Opera - 1959-02-20
Les sylphides - Amsterdams Ballet - 1959-11-04
Les sylphides - Holland Festival - 1960-07-06
Les sylphides - Het Nationale Ballet - 1961-10-30
Danses tartares - Grand Ballet du Marquis de Cueva - 1962-06-11
Danses tartares - Grand Ballet du Marquis de Cuevas - 1962-06-11
Petroesjka - Het Nationale Ballet - 1962-10-23
Fürst Igor - Stichting De Nederlandse Opera - 1963-11-08
De stervende zwaan - Het Nationale Ballet - 1964-01-21
Fürst Igor (Polowetser dansen) - Het Nationale Ballet - 1964-01-21
De vuurvogel - Het Nationale Ballet - 1967-12-14
Les sylphides - The Royal Ballet - 1968-07-11
Petroesjka - Het Nationale Ballet - 1969-06-14
Chopiniana - Ballet van de Weense Staatsopera - 1969-07-09
Chopiniana - Kirov Ballet - 1970-09-07
Le spectre de la rose - Het Nationale Ballet - 1979-02-15
Romantisch klassiek ballet - Theater- en Organisatiebureau Jacques Senf - 1982-09-11
Petroesjka - Het Nationale Ballet - 1985-01-26
Pas-de-deux uit Sheherazade - Michael Fokine - 1985-11-02
Jubileum-gala - Introdans - 1986-10-16
Les sylphides - Balletgala - 1987-01-21
Zonder titel - El Ballet Clasico de Madrid - 1988-11-19
Pas de deux uit Les sylphides - Dansacademie Brabant - 1989-03-13
Le spectre de la rose - Dansacademie Brabant - 1989-03-13
L'oiseau de feu - Dansacademie Brabant - 1989-03-13
De stervende zwaan - Impresariaat Frans van Bronkhorst - 1990-01-22
De stervende zwaan - Bolshoi Ballet - 1991-10-03
De stervende zwaan - Staatsopera van Tatarstan - 1994-01-21
Vorst Igor - Kirov Opera - 1996-03-11
Lust der liefde- Chopiniana / Walpurgisnacht/ Carmensuite - Staatsopera van Tatarstan - 1998-03-14
The Dying Swan - Les Ballets Trockadero de Monte Carlo - 1998-08-05
De notenkraker - Kirov Ballet - 1999-12-23
Sheherazade - Kirov Ballet - 2000-01-02
Les sylphides - Kirov Ballet - 2000-01-02
De vuurvogel - Kirov Ballet - 2000-01-02
Petrouchka - Kirov Ballet - 2001-03-20
Le spectre de la rose - The Royal Ballet - 2005-01-27
Dansers van morgen - Theaterschool - 2005-07-06
Les sylphides - pas de deux - Het Nationale Ballet - 2012-09-25
  • Het alfabetisch overzicht van deze voorstellingen
  • Idem de voorstellingen waarbij hij geregistreerd werd als auteur

Belangrijkste balletten

Fokine in Paquita, 1898
Pavlova, stervende zwaan, 1907

In Sint-Petersburg

  • 1905 : Acis en Galatéa
  • 1906 : Le Songe d'une nuit d'été, van Marius Petipa
  • 1907 : De stervende zwaan, solo voor Anna Pavlova
  • 1915 : Le Rêve

Voor de Ballets russes

  • 1909 : Le Pavillon d'Armide, De Polovetzer dansen et Les Sylphides
  • 1910 : L'Oiseau de feu en Shéhérazade
  • 1911 : Petroesjka en Le Spectre de la rose
  • 1912 : Daphnis en Chloé et Le Dieu bleu
  • 1914 : Le Coq d'or

In Stockholm

  • 1918 : Les Quatre Saisons

In New York

  • 1921 : Le Rêve de la marquise
  • 1922 : The Adventures of Harlequin
  • 1924 : Les Elfes
  • 1925 : The Immortal Pierrot
  • 1942 : Russian Soldier

In Parijs

  • 1934 : Diane de Poitiers
  • 1935 : La Valse

In Monte-Carlo

  • 1936 : L'Épreuve d'amour

Voor een overzicht van alle voorstellingen zie: Alle voorstellingen van Michel Fokine

Literatuur

  • Sjeng Scheijen: Sergej Diaghilev, een leven voor de kunst. Amsterdam, Bert Bakker, 2009
  • Beaumont, C. W., Michel Fokine and His Ballets

Externe Links

Bronnen