Uit TheaterEncyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Louisette 92268.jpg

NaamLouisette
Volledige naamLouisa Augusta van Gijtenbeek
Geboortedatum4 september 1882
Geboorteplaats Amsterdam
Overlijdensdatum15 juli 1965
Overlijdensplaats Blaricum
BeroepActeur, Zanger
DisciplineMuziektheater
TrefwoordenRevue

Louisette (4 september 1882 - 20 juli 1965) was een Nederlandse zangeres en revue-artieste.

Biografie

Kostuums gedragen door Louisette. Collectie TIN.

Louisette werd vooral in de jaren tien, twintig, dertig en veertig van de vorige eeuw bekend als de Nederlandse Mistinguett. Zij trad op als cabaretière, zangeres en actrice. Ook trad zij op in zgn. stomme films.
In het begin van haar carrière werkte ze als huishoudster bij de Vlaamse humorist/liedjeszanger Chrétien van Esse, beter bekend onder zijn artiestennaam Chrétienni.
Hij was het die talent in haar zag en haar aannam als zijn assistent.
Voortaan vormden ze samen een duo en nog voor het begin van de nieuwe eeuw had Louisette haar debuut gemaakt in het Amsterdamse theater Carré. In de eerste jaren van de nieuwe eeuw traden ze succesvol op door het hele land in menig revue. In 1906 vertrokken ze zelfs voor een paar maanden op tournee naar het toenmalig Nederlands-Indië. Maar het grote succes moest nog komen. In 1910 bedacht Chrétienni een nieuwe act: ze lieten zich filmen (toen een supermoderne techniek) als twee boertjes. Op de beelden gaan ze rennend ons hele land door en overwinnen ze meerdere hindernissen. Het filmpje was in het theater te zien en op het einde zag je de twee bij de deur van het theater en op het goede moment renden ze de zaal in en zetten de act door op het toneel. Een enorm succes. Zo’n succes dat ze al snel de grens over trokken met hun nieuwe act. Van Duitsland naar Engeland en van Frankrijk naar Verenigde Staten|Amerika; overal traden ze op. Na vier jaar kwamen ze schatrijk terug in Nederland. Ze wilden snel weer op wereldtournee maar de Eerste Wereldoorlog gooide roet in het eten. Voorlopig zouden ze in het neutrale Nederland moeten blijven.
Zie hier de link naar de film die in Eye bewaard wordt: https://www.youtube.com/watch?v=2zTF6lKi95g

Dat Nederland neutraal was, viel te merken aan de duizenden Belgen die Nederland binnentrokken, onder wie de Joodse Armand Haagman. Hoe en waar Louisette en Armand Haagman elkaar hebben ontmoet is niet meer na te gaan maar vast staat dat ze een relatie kregen. Chrétienni was hier niet van gediend en schrapte Louisette voor fl 100.000,- uit zijn testament en vertrok na de oorlog weer naar zijn geboorteland, waar hij in 1921 overleed. Ondertussen had Louisette na de oorlog haar oude act weer opgepakt, alleen dit keer niet met Chrétienni in de tweede hoofdrol maar met haar nieuwe geliefde, Armand Haagman.
In 1923 was zij te zien in Van boerin tot ster, samen met haar geliefde Armand Haagman. Hij was aan het begin van de twintigste eeuw een bekende liedjesschrijver, die Louisette van repertoire voorzag.

50xx91009.0001d.jpg Louisette en Armand R1913-001.jpg Affiche optreden Louisette en Chretienne 1913.

Zoals toen voor artiesten gebruikelijk, trad ook Louisette regelmatig op in bioscopen, voorafgaand aan de film. Zo was zij in november 1925 te zien in het City Theater aan de Veenestraat in Den Haag voordat de film Stervend weenen werd vertoond.
Behalve door haar zangkwaliteiten viel Louisette ook op door haar schoonheid, haar lange haar en bovendien door haar extravagante, vaak met borduursels en kralen afgezette, showkleding. (Drie van deze avondjurken uit de periode 1923-1930 zijn, naast kleding van andere artiesten, in 2003 tentoongesteld op de expositie Mode op de planken, georganiseerd door het Gemeentemuseum te Den Haag).
Louisette trad jarenlang op in binnen- en buitenland met revues als Louisette is niet jaloersch (1913), Goudvischje (1919), Hallo Parijs (1924]), De kleine Samaritaansche (1925), Als vrouwen begeren, De bokskampioen (1927), Relletjes op het Leidseplein, Lachpillen (1931) en De koning en het koormeisje (1937).
Ook trad zij op met opkomende sterren als Wim Kan (in Hallo 1934) en op 11 april 1942 stond zij in een showprogramma, samen met de toen 24-jarige Wim Sonneveld.
Armand Haagman, met wie ze samenleefde zonder getrouwd te zijn, werd in 1942 als Jood gedwongen te verhuizen naar de Jodenbuurt (Amsterdam). Later in dat jaar werd hij gedeporteerd naar Kamp Westerbork en vervolgens naar Auschwitz. Daar werd hij op 8 oktober vergast.
Na de oorlog was haar repertoire passé. Zij raakte in de vergetelheid.
Journalist Henk van der Meijden trof haar verwaarloosd en verward aan in haar woning in de Amsterdamse Haarlemmerstraat. “ 83 jaar eenzaam en vergeten, maar een vedette” en dat was het startsein voor het oprichten van de stichting Blijvend Applaus.
http://www.stichtingblijvendapplaus.nl/ Zij overleed op 82-jarige leeftijd in het verzorgingstehuis Hoog Laren in Blaricum. Haar persoonlijk archief met foto's, brieven, affiches en andere documentatie over haar werk bevindt zich in het Stadsarchief Amsterdam.
In december 2010 werd er een muziektheater voorstelling over het leven van Louisette. Zing nog eens, Louisette! - Stichting Nederlands Komedie Theater - 2010-12-10

Theater/Dans

Een chronologisch overzicht van de voorstellingen, die in première zijn gebracht en waarin zij is opgetreden en voor zover geregistreerd in de Productiedatabase

 
Specialiteiten-voorstelling (z.t.) - Koninklijk Nederlandsch Circus Oscar Carré - 1902-08-30
Specialiteiten-voorstelling (z.t.) - Koninklijk Nederlandsch Circus Oscar Carré - 1902-10-01
Specialiteiten-voorstelling (z.t.) - Koninklijk Nederlandsch Circus Oscar Carré - 1903-03-14
Amsterdam bovenal - Revue Frits van Haarlem - 1903-08-29
Specialiteiten-voorstelling (z.t.) - Koninklijk Nederlandsch Circus Oscar Carré - 1903-11-02
Specialiteiten-voorstelling (z.t.) - Koninklijk Nederlandsch Circus Oscar Carré - 1903-12-01
Specialiteiten-voorstelling (z.t.) - Koninklijk Nederlandsch Circus Oscar Carré - 1904-10-01
Specialiteiten-voorstelling (z.t.) - Koninklijk Nederlandsch Circus Oscar Carré - 1908-09-02
Specialiteiten-voorstelling (z.t.) - Koninklijk Nederlandsch Circus Oscar Carré - 1908-10-01
Specialiteiten-voorstelling (z.t.) - Koninklijk Nederlandsch Circus Oscar Carré - 1910-09-01
Mädi - Louisette's Operetten Ensemble - 1925-07-10
Hallo Parijs - Yardaz Revue - 1927-07-02
De S.S. Revue - De Nieuwe Nederlandsche Revue - 1930-07-22
Goed Nieuws - De Nieuwe Nederlandsche Revue - 1931-01-01
Marietje... doe de deur dicht - Louisette's Revue Ensemble - 1931-04-29
Daar ben ik weer - Louisettes Revue Ensemble - 1933-05-19
Relletjes op het Leidscheplein - Nieuw Schouwtooneel - 1936-01-31
Winterserenade - Gezelschappen Martie Verdenius - 1941-10-31
Feestavond ter gelegenheid van het 25-jarig bestaan van Voetbalvereniging Zaandijk - Wim Sonneveld's Kleinkunsttheater - 1942-04-11
Sterren aan den variétéhemel - Royal-variété - 1942-10-02

.

Externe links

Bronnen