Uit TheaterEncyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken

Louis Bouwmeester Herodes.jpg


Louis Bouwmeester als Herodes. Foto: Frits Geveke. Collectie TIN.

Logo eenlevenlangtheater2.png
NaamLouis Bouwmeester
Volledige naamLouis Frederik Johannes Bouwmeester
Geboren5 september 1842
Middelharnis
Overleden28 april 1925
Amsterdam
BeroepActeur
DisciplineToneel
VIAF-profiel

Een Leven Lang Theater: Louis Bouwmeester

Eenlevenlangtheater: Louis Bouwmeester

Portret van Louis Bouwmeester sr. 107244.jpg Portret van Louis Bouwmeester sr. 369613.jpg Portret van Louis Bouwmeester sr. 107243.jpg Portret van Louis Bouwmeester sr. 365949.jpg

Louis Bouwmeester. V.l.n.r.: Fotograaf onbekend; Foto H.C. de Graaf, 1880; Foto P.H.J. Reynet de la Rue, z.j.; Foto F. Geveke, 1922.

Louis Bouwmeester wordt vaak Nederlands grootste acteur ooit genoemd. Geboren in een bekend en wijd vertakte toneelfamilie kreeg hij het acteren in elk geval met de paplepel ingegoten. Al vroeg stond hij op het toneel en al was toen nog lang niet iedereen overtuigd van zijn talent, hij heeft het tot een paar maanden voor zijn dood op 82-jarige leeftijd in april 1925 volgehouden. Op zijn beurt heeft hij aan sommigen van zijn eigen kinderen zijn acteertalenten ook weer door gegegeven.

Bouwmeester was niet al te groot en redelijk tenger van postuur, maar altijd zongebruind waardoor zijn felblauwe ogen nog sprekender leken. Op het toneel leek hij te groeien. Hij beschikte over een groot inlevingsvermogen en leek volledig intuïtief te werk te gaan. Van intellectueel gepsychologiseer moest hij niets hebben. Robuust, gepassioneerd en krachtig zijn termen die zijn acteertalent illustreren en waarschijnlijk ook zijn karakter. Hij werd niet altijd door iedereen gewaardeerd, soms sloeg hij te ver door of leek juist de fut eruit te zijn. Soms lag het ook aan de matige kwaliteit van de stukken. Met het repertoire van het volkstoneel, waaronder vele melodramatische draken, begon hij zijn carrière. Later kon hij deze rollen aanvullen met de grote klassieken van o.a. Shakespeare, Molière, Sophocles en Vondel. Maar ook de draken bleven op zijn repertoire staan. Grootse schouwburgen in grote steden, ook in het buitenland, wisselde Bouwmeester af met tenten en volkstheatertjes in bijna elk dorp in Nederland. Hij heeft niet alleen voor zijn plezier bijna tot aan zijn dood toe opgetreden, zijn financiële situatie dwong hem daartoe.

Naast passie en vuur lijkt onrust een bepalende factor te zijn geweest in zijn leven. Geboren uit ouders die reizende toneelspelers waren, had hij dat van geen vreemde. Met uitzondering van de stabiele periode bij het Nederlandsch Tooneel, het gezelschap waar hij van 1879 tot 1902 als acteur aan verbonden was, wisselde hij het directeurschap van eigen troepjes en gezelschappen af met engagementen voor enkele seizoenen bij andere grotere of kleinere gezelschappen. Driemaal maakte hij met zijn eigen gezelschap het Haarlemsch Tooneel een toernee door Nederlands-Indië. Bijna altijd werkte hij samen met familieleden, variërend van zijn vader, zus, broer, neven en kinderen tot echtgenotes en buitenechtelijke vriendinnen.

Het meest bekend is hij geworden met zijn vertolking van Shylock in De Koopman van Venetië van Shakespeare, een rol die hij sinds 1880 meer dan 2000 keer vertolkte, met zeer veel succes, ook in een aantal Europese wereldsteden. Maar Bouwmeester heeft zoveel meer grote rollen gespeeld dan de Shylock alleen. Het zijn er teveel om ze allemaal op deze website te noemen, maar we hebben getracht een representatieve dwarsdoorsnede van Bouwmeesters repertoire aan te bieden.

Bijzonder is dat Bouwmeester het als eerste vooraanstaand toneelspeler ook heeft aangedurfd zich aan de film te wagen. Hiervan zijn in de collectie van het Nederlands Filmmuseum enkele fragmenten bewaard gebleven, die u hier kunt bekijken. Ook hebben enige geluidsfragmenten van Bouwmeesters monologen de tand des tijds doorstaan.

Met een biografische beschrijving, uitspraken van zowel Bouwmeester zelf als van anderen over hem en natuurlijk de vele foto's, is getracht een beeld te schetsen van de bijzondere en indrukwekkende toneelspeler die Louis Bouwmeester is geweest.

Louis Bouwmeester heeft een straat in Amsterdam in Hengelo en in Amsterdam werd ook een school naar hem vernoemd.

Via het menu bovenaan de pagina kunt u door het portret van Louis Bouwmeester bladeren.

Voorstellingen geregistreerd in de Theaterencyclopedie

Een chronologisch en daaronder een link naar een alfabetisch overzicht van de voorstellingen die in première zijn gegaan en waarin Louis Bouwmeester is opgetreden.

 
De goudboer - Tooneelgezelschap Boas & Judels - 1862-01-27
De dochter der voddenrapers - Tooneelgezelschap Boas & Judels - 1862-04-03
De bloemenverkoopster - Tooneelgezelschap Boas & Judels - 1863-10-06
't Was maar een loods - Gezelschap Louis Bouwmeester & Co - 1867-04-25
De bedelaarster (La mendiante) - Gezelschap Louis Bouwmeester & Co - 1867-08-30
De gebogchelde - Gezelschap Louis Bouwmeester & Co - 1868-08-27
De gracht van Caylus - Gezelschap Louis Bouwmeester & Co - 1868-08-27
De armen van Parijs (Les pauvres de Paris) - Gezelschap Louis Bouwmeester & Co - 1868-08-28
Caspardo of De Milanesche Visschers - Gezelschap Louis Bouwmeester & Co - 1869-09-02
De gevloekte en zijn geneesheer - Gezelschap Louis Bouwmeester & Co - 1869-09-03
De balling van Senégal of De geheimzinnige beschermer - Gezelschap Louis Bouwmeester & Co - 1869-09-07
Cesar Farnese of De vrijbuiters van Plaisance (Les Avonturiers) - Gezelschap Louis Bouwmeester & Co - 1869-10-03
Geheim van een waanzinnige of de dochter van den veroordeelde - Judels en Louis Bouwmeester Gezelschap Boas - 1873-09-08
De blinde en zijn arts - Judels en Louis Bouwmeester Gezelschap Boas - 1873-12-04
Ben-Leil, de zoon van den nacht - Judels en Louis Bouwmeester Gezelschap Boas - 1874-02-19
Cadet Roussel, bijgenaamd- De roode cadé - Judels en Louis Bouwmeester Gezelschap Boas - 1874-04-20
De Scheepsjongen - Judels en Louis Bouwmeester Gezelschap Boas - 1874-10-28
Helene Latrade of de beleediging - Judels en Louis Bouwmeester Gezelschap Boas - 1875-03-13
De Oude Korporaal - Judels en Louis Bouwmeester Gezelschap Boas - 1875-10-30
De blinde en zijn geneesheer - N. Judels en Louis Bouwmeester - 1879-02-09
De Algerijn - Koninklijke Vereeniging Het Nederlandsch Tooneel (K.V.H.N.T.) - 1879-10-07
De blinde en zijn geneesheer - Koninklijke Vereeniging Het Nederlandsch Tooneel (K.V.H.N.T.) - 1881-07-23
De dochter van Fabricius - Koninklijke Vereeniging Het Nederlandsch Tooneel (K.V.H.N.T.) - 1881-08-20
Hamlet, prins van Denemarken - Koninklijke Vereeniging Het Nederlandsch Tooneel (K.V.H.N.T.) - 1882-01-21
Claudie - Koninklijke Vereeniging Het Nederlandsch Tooneel (K.V.H.N.T.) - 1882-02-20
De afwezige - Moor en Veltman Van Ollefen - 1882-04-15
De dochter van den vrek - Koninklijke Vereeniging Het Nederlandsch Tooneel (K.V.H.N.T.) - 1883-05-12
Blonde Els - Koninklijke Vereeniging Het Nederlandsch Tooneel (K.V.H.N.T.) - 1883-10-12
Bedelstaf en Lauweren of Twintig jaren na den Dood - Koninklijke Vereeniging Het Nederlandsch Tooneel (K.V.H.N.T.) - 1884-01-25
Daniël Rochat - Koninklijke Vereeniging Het Nederlandsch Tooneel (K.V.H.N.T.) - 1885-10-10
De bedelares - Koninklijke Vereeniging Het Nederlandsch Tooneel (K.V.H.N.T.) - 1886-04-24
De acrobaat - Koninklijke Vereeniging Het Nederlandsch Tooneel (K.V.H.N.T.) - 1886-05-01
De familie de Clairefont - Koninklijke Vereeniging Het Nederlandsch Tooneel (K.V.H.N.T.) - 1886-10-30
Lodewijk XI - Koninklijke Vereeniging Het Nederlandsch Tooneel (K.V.H.N.T.) - 1888-01-06
Chamillac - Koninklijke Vereeniging Het Nederlandsch Tooneel (K.V.H.N.T.) - 1889-03-30
De fabrieksbaas (The middleman) - Koninklijke Vereeniging Het Nederlandsch Tooneel (K.V.H.N.T.) - 1890-01-25
Cleopatra - Koninklijke Vereeniging Het Nederlandsch Tooneel (K.V.H.N.T.) - 1890-04-04
De giftmengster (La dame de St. Tropez) - Koninklijke Vereeniging Het Nederlandsch Tooneel (K.V.H.N.T.) - 1890-10-16
Ben-Leil, de zoon van de nacht - Koninklijke Vereeniging Het Nederlandsch Tooneel (K.V.H.N.T.) - 1891-10-29
Blanchette - Koninklijke Vereeniging Het Nederlandsch Tooneel (K.V.H.N.T.) - 1892-11-19
De boezemvriend - Koninklijke Vereeniging Het Nederlandsch Tooneel (K.V.H.N.T.) - 1892-12-04
Champignol tegen wil en dank - Koninklijke Vereeniging Het Nederlandsch Tooneel (K.V.H.N.T.) - 1893-02-06
De bruiloft te Valeni - Koninklijke Vereeniging Het Nederlandsch Tooneel (K.V.H.N.T.) - 1893-09-30
De Amsterdamsche kaartlegster - o.l.v. Van Lier Hollandsch Tooneelgezelschap - 1894-04-08
De familie Fourchambault - Koninklijke Vereeniging Het Nederlandsch Tooneel (K.V.H.N.T.) - 1894-04-18
De dragonders - o.l.v. Van Lier Hollandsch Tooneelgezelschap - 1894-06-12
Madame Sans-Gêne - Koninklijke Vereeniging Het Nederlandsch Tooneel (K.V.H.N.T.) - 1894-09-08
Circusmenschen - Koninklijke Vereeniging Het Nederlandsch Tooneel (K.V.H.N.T.) - 1896-08-19
De danicheffs - Koninklijke Vereeniging Het Nederlandsch Tooneel (K.V.H.N.T.) - 1897-03-11
Antigone - Koninklijke Vereeniging Het Nederlandsch Tooneel (K.V.H.N.T.) - 1897-12-09
Coriolanus - Koninklijke Vereeniging Het Nederlandsch Tooneel (K.V.H.N.T.) - 1898-04-06
De czarina - Koninklijke Vereeniging Het Nederlandsch Tooneel (K.V.H.N.T.) - 1898-10-12
Cleopatra - Koninklijke Vereeniging Het Nederlandsch Tooneel (K.V.H.N.T.) - 1898-10-20
De fabrieksbaas - Koninklijke Vereeniging Het Nederlandsch Tooneel (K.V.H.N.T.) - 1900-08-11
De Afrikaan - Koninklijke Vereeniging Het Nederlandsch Tooneel (K.V.H.N.T.) - 1900-11-21
De familie Fourchambault - Koninklijke Vereeniging Het Nederlandsch Tooneel (K.V.H.N.T.) - 1901-08-05
De doode - Koninklijke Vereeniging Het Nederlandsch Tooneel (K.V.H.N.T.) - 1901-08-24
De gebochelde - Afdeling Toneel Amsterdamsch Lyrisch Tooneel - 1903-04-15
Schakels - Haarlemsch Tooneel - 1903-12-24
De Koerier van Lyon - Haarlemsch Tooneel - 1905-02-26
De familie van Hoorn - Haarlemsch Tooneel - 1905-04-09
Eerloos - o.l.v. Van Lier Hollandsch Tooneelgezelschap - 1908-11-07
De fabrieksbaas (The middleman) - o.l.v. Van Lier Hollandsch Tooneelgezelschap - 1909-03-21
Narciss - Tournee Louis Bouwmeester - 1909-03-27
De Greep - Tournee Louis Bouwmeester - 1909-06-23
Hij - Tournee Louis Bouwmeester - 1909-06-23
Ontrouw - Tournee Louis Bouwmeester - 1909-09-22
De greep - Tournee Louis Bouwmeester - 1909-09-22
Voerman Henschel - Tournee Louis Bouwmeester - 1909-09-26
De Kleine Lord - Tournee Louis Bouwmeester - 1909-09-26
Nachtelijke aanval - Tournee Louis Bouwmeester - 1911-01-15
Blind - Tournee Louis Bouwmeester - 1911-01-15
Weldoeners der Menschheid - Tournee Louis Bouwmeester - 1911-02-02
Koning Oedipus - Tournee Louis Bouwmeester - 1911-09-02
De fabrieksbaas (The middleman) - Tournee Louis Bouwmeester - 1912-02-01
Mevrouw Warren's Beroep - N.V. De Tooneelvereeniging - 1913-03-22
Pro Domo - Koninklijke Vereeniging Het Nederlandsch Tooneel (K.V.H.N.T.) - 1914-12-28
Genadebrood - Koninklijke Vereeniging Het Nederlandsch Tooneel (K.V.H.N.T.) - 1915-10-23
De sabelpels - Koninklijke Vereeniging Het Nederlandsch Tooneel (K.V.H.N.T.) - 1916-03-23
Narciss - Koninklijke Vereeniging Het Nederlandsch Tooneel (K.V.H.N.T.) - 1916-05-20
… overige resultaten

Bronnen

Logo eenlevenlangtheater2.jpg