De TheaterEncyclopedie is vernieuwd!

Uit TheaterEncyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken

Biografie

Jan Joris Lamers (1942) is een Nederlandse acteur, toneelregisseur, scenograaf, graficus, docent. Geboren in Amsterdam en zoon van een Theatercriticus lag het voor de hand dat Jan Joris Lamers naar de toneelschool zou gaan. Op 17-jarige leeftijd werkte Lamers nog als matroos op een schip die naar uithoeken van de aarde voer. Meegenomen op de boot, las Lamers boeken als ‘De idioot’ (1869) van de Russische literatuur schrijver Dostojewski.

Toen Lamers na de middelbare school naar de Toneelschool, Amsterdam ging om acteur te worden (1960 – 1961) leek hij veel verzet te tonen tegenover de ‘middelbare-school- mentaliteit’. Moeite met in de klas zitten en een les krijgen van een docent. Op de toneelschool schreef hij samen met een klasgenoot in de schoolkrant over voorstellingen. Kritiek op het bestaande Nederlandse theater werd niet geoorloofd. Lamers is uiteindelijk van de toneelschool afgestuurd omdat hij naar eigen zeggen volgens de docenten ‘niet voldoende deed’. Na van school te zijn afgestudeerd ging Lamers regies doen op middelbare scholen, en bij het studententoneel (Staut en Astu). Een periode heeft Lamers op de Rijksacademie gezeten voor beeldende kunst (1962 – 1966). Hier vertrok Lamers toen hij van toneelschooldirecteur Jan Kassies werd uitgenodigd om rudimentaire lessen te volgen op de toneelschool waar hij eerder was weg gestuurd. Deze lessen zijn later uitgegroeid tot wat wij nu de regieopleiding noemen. Van 1966 tot 1969 volgde Lamers de lessen om uiteindelijk met een regiediploma weer de school te verlaten.

Toch zakte de onvrede over het bestaande Nederlandse Theater niet bij Lamers weg. In 1969 was Lamers een van de initiatiefnemers voor Het Werkteater dat groen licht had gekregen van de overheid. Zij mochten met subsidie van de overheid voorstellingen maken zonder daadwerkelijk de voorstellingen te laten zien voor publiek. Tot 1971 is Lamers lid geweest van de coöperatieve vereniging van Het Werkteater.

In 1972 richtte hij samen met 8 anderen (Gerrit Timmers, Mirjam Koen, Fred van der Hilst, Ditha van der Linden, Herman Naber, Truus te Selle, Marianne van der Velde en Edwin de Vries) het Onafhankelijk Toneel in Rotterdam op wat in 2014 onder de naam OT Rotterdam verder is gegaan. Voor deze groep regisseert hij het merendeel van de produkties, terwijl hij bovendien zorgt voor vertalingen en bewerkingen. Eén van zijn voorstellingen, de door het collectief geschreven Hard Hearted Hannah wordt in 1974 bekroond met de Albert van Dalsumprijs.

In 1983 keerde Lamers met theatermakers Titus Muizelaar en Matthias de Koning terug naar Amsterdam om hier Maatschappij Discordia op te richten. Net als de ook eerder genoemde theatergezelschappen ging de Maatschappij Discordia te werk als een collectief. Dat wil zeggen dat alle werkzaamheden, van administratie tot techniek en van dramaturgie tot toneelspelen, door de leden zelf worden gedaan. Jan Joris Lamers werkt nog steeds als vormgever, regisseur en acteur bij de Maatschappij Discordia.

In 2011 ontvangt Lamers De Prosceniumprijs. Deze prijs is bedoeld voor de persoon die een wezenlijke bijdrage heeft geleverd aan het toneelklimaat. De jury vindt vooral het theater pedagogisch aspect van Lamers’ werk van onmetelijk belang voor de ontwikkeling van het Nederlandse toneel. De Prosceniumprijs is één van de VSCD-Prijzen.

Theater/Dans

Een chronologisch en daaronder een link naar een alfabetisch overzicht van de voorstellingen en waarin hij is opgetreden, alsmede naar zijn overige bijdragen aan voorstellingen, voor zover geregistreerd in de Productiedatabase

 
Lulu - Theaterschool - 1972-06-23
Het Majakowskiprogram - Onafhankelijk Toneel - 1974-04-07
Hard Hearted Hannah - Onafhankelijk Toneel - 1974-10-11
Chili-programma - Onafhankelijk Toneel - 1975-01-24
Zani Gros - assortimento intermezzi scandale - Onafhankelijk Toneel - 1975-06-14
De groene kakatoe - Onafhankelijk Toneel - 1975-10-08
De weerstaanbare opkomst van Arturo Ui - Onafhankelijk Toneel - 1976-02-01
Prinses Turandot - Onafhankelijk Toneel - 1976-02-01
Hedda Gabler - Onafhankelijk Toneel - 1977-01-25
Fantasio - Onafhankelijk Toneel - 1977-02-15
De meeuw - Onafhankelijk Toneel - 1977-03-29
Hamlet - Onafhankelijk Toneel - 1977-05-11
Wachten op Godot - Onafhankelijk Toneel - 1977-05-31
Sentimenten - Stichting FACT - 1978-03-10
Een kwestie van tijd - De Groep - 1979-10-12
Stijl - Onafhankelijk Toneel - 1980-03-15
Vide - Onafhankelijk Toneel - 1981-02-19
Wat gebeurde er met Majakovski? - Onafhankelijk Toneel - 1981-06-02
Zoekers versus weters - Stichting Mickery Workshop - 1981-10-25
Wie bang... ik? - Stichting Mickery Workshop - 1981-12-13
Wederom - Onafhankelijk Toneel - 1982-01-05
Rijm - Onafhankelijk Toneel - 1982-02-02
Uit den vreemde - Onafhankelijk Toneel - 1982-04-07
Enigma - Onafhankelijk Toneel - 1982-05-05
An Ideal Husband - Onafhankelijk Toneel - 1983-02-02
Storm - Onafhankelijk Toneel - 1983-05-03
Uber die Dorfer - Maatschappij Discordia - 1983-09-29
Der Schein trugt - Maatschappij Discordia - 1984-01-24
Love's Labour's Lost - Maatschappij Discordia - 1984-03-03
The Circle - Maatschappij Discordia - 1985-01-01
The Philanderer - Maatschappij Discordia - 1985-02-27
Der Menschenfreund - Maatschappij Discordia - 1985-06-13
Het atelier - Maatschappij Discordia - 1986-02-20
Tasso - Shaffy Theater - 1986-04-08
Fin de partie / Design for Living - Maatschappij Discordia - 1986-06-13
Lady Windermere's Fan - Maatschappij Discordia - 1986-11-07
Voss - Maatschappij Discordia - 1986-11-14 Ritter Dene
Ritter, Dene, Voss - Maatschappij Discordia - 1986-11-14
Merg - Maatschappij Discordia - 1986-12-10
Trilogie des Wiedersehens - Maatschappij Discordia - 1987-03-13
Hamlet - Maatschappij Discordia - 1987-06-02
200 Jaar Felix Merites - Maatschappij Discordia - 1987-09-22
Sardou Wilde Shaw - Maatschappij Discordia - 1987-11-07
Kean - Maatschappij Discordia - 1988-01-01
Claus / Scribe - Maatschappij Discordia - 1988-03-08
Bouwmeester Solness - Maatschappij Discordia - 1988-06-14
Kras - Maatschappij Discordia - 1988-10-21
De erfenis van Marivaux - Maatschappij Discordia - 1989-01-14
Op de hellingen van de Vesuvius - Maatschappij Discordia - 1989-04-08
Private Lives - Maatschappij Discordia - 1989-05-05
Oom Wanja - Maatschappij Discordia - 1989-06-13
Am Ziel - Maatschappij Discordia - 1989-09-28
Das Spiel vom Fragen - Maatschappij Discordia - 1990-03-16
Zestien scènes - Maatschappij Discordia - 1990-03-21
Measure for Measure - Maatschappij Discordia - 1991-01-11
Twelfth Night - Maatschappij Discordia - 1991-01-25
Zestien scènes II - De nieuwe revue- Voor de oorlog - Maatschappij Discordia - 1991-03-26
Supporting Act - Maatschappij Discordia - 1991-05-25
Het rad van de geschiedenis - Maatschappij Discordia - 1991-06-11
De Tasso - Maatschappij Discordia - 1991-11-09
Liebelei - Maatschappij Discordia - 1992-02-08
Restauratie - Maatschappij Discordia - 1992-06-21
Die Stunde da wir nichts voneinander wussten - Maatschappij Discordia - 1992-11-18
Danton - Maatschappij Discordia - 1993-01-01
Over ijdelheid / De la vanite - Het Nationale Toneel - 1993-01-03
Een stoel hoort niet in zee - Felix Meritis - 1993-03-01
En/of of of/of of en/en of en/of of en/en of of/of of is dat te - Maatschappij Discordia - 1994-01-06
Mademoiselle de Belle Isle - Maatschappij Discordia - 1994-03-31
De roovers - Maatschappij Discordia - 1994-07-05
Kleine Eyolf - Maatschappij Discordia - 1994-10-28
Happy Days - Maatschappij Discordia - 1994-11-03
Ein Fest für Boris - Maatschappij Discordia - 1994-11-03
Der Theatermacher - Maatschappij Discordia - 1995-03-31
Ad memoriam revocare - Maatschappij Discordia - 1995-06-20
Heldenplatz - Maatschappij Discordia - 1995-11-15
Some of My Best Friends - Maatschappij Discordia - 1996-01-09
De rechtvaardigen - de Roovers Spelen VZW - 1996-03-12
Familie - Maatschappij Discordia - 1997-02-11
Kersentuin - Maatschappij Discordia - 1997-06-10
Rough Material - Maatschappij Discordia - 1997-12-04
… overige resultaten

Prijzen

  • (2009) Oeuvre prijs voor zijn werk als scenograaf.

Bronnen