De TheaterEncyclopedie is vernieuwd!

Uit TheaterEncyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken

Biografie

Federico García Lorca (1898 – 1936) was een Spaanse progressieve dichter, toneelschrijver en librettist. Hij wordt gezien als een sombere modernist met een dramatische, getormenteerde geest.

Lorca was openlijk homoseksueel, ging modern gekleed, had de wereld bereisd, en was afkomstig uit een rijke familie. Dit zorgde voor wantrouwen in zijn provincialistische woonplaats Granada. Hij had contacten met componist Manuel de Falla, de filmer Luis Buñuel en de schilder Salvador Dali, op wie hij verliefd werd.

Hij werd tijdens de Spaanse Burgeroorlog vermoord door de nationalistische aanhangers van Franco, wellicht omwille van zijn reputatie als links georiënteerde schrijver van romantische werken met een sociale weerklank. Hij werd hierdoor het beroemdste slachtoffer van de rechtse terreur. Tijdens het bewind van Franco werd veel bewijsmateriaal vernietigd. Toen in 2009 een poging werd gedaan om zijn graf nabij Granada te delven, bleken de overblijfselen van Lorca onvindbaar.

Lorca is zonder twijfel een van de belangrijkste figuren van de 20ste-eeuwse Spaanse literatuur. Hij wordt door velen gezien als de grootste dichter die Spanje heeft voortgebracht. Veel van zijn werk is in het Nederlands vertaald. In 2009 verscheen onder de titel 'Verzamelde gedichten' voor het eerst een complete Nederlandse vertaling van Lorca's poëzie, van de hand van vertaler Bart Vonck. Het festival 'Literaire Meesters: Federico García Lorca' is een groot retrospectief over het leven en werk van de dichter dat in november 2010 plaatsvindt in Utrecht.[1] Het festival loopt vooruit op de herdenking van de 75ste sterfdag van Lorca in 2011.

Theater/Dans

Een chronologisch en daaronder een alfabetisch overzicht van de voorstellingen die in première zijn gebracht, c.q. die in Nederland te zien zijn geweest en waarbij hij geregistreerd werd in de Productiedatabase als auteur

 
De wonderbaarlijke schoenlappersvrouw - Producent onbekend - 1949-01-01
Het huis van Bernarda Alba - De Haagsche Comedie - 1950-03-24
Bloedbruiloft - De Haagsche Comedie - 1952-02-09
De liefde van Don Perlimplin voor Doña Belisa in zijn tuin - Cabaret Wim Sonneveld - 1952-02-22
Yerma - De Haagsche Comedie - 1952-11-15
Het huis van Bernarda Alba - Stichting Het Nederlands Volkstoneel De Toneelvereniging - 1954-10-23
Doña Rosita of De taal der bloemen - Toneelgroep Theater - 1955-09-24
Mariana Pineda - De Nederlandse Comedie - 1955-10-08
Yerma (fragmenten) - Studententoneel en Studentencabaret - 1958-04-24
De wonderbaarlijke schoenlappersvrouw - Studententoneel en Studentencabaret - 1959-04-22
Het huis van Bernarda Alba - De Nederlandse Comedie - 1966-09-30
Het publiek - Stichting Toneelgroep Studio - 1967-01-05
De wandeling van Buster Keaton - Stichting Toneelgroep Studio - 1967-01-05
De liefde van Don Perlimplin met Belisa in haar tuin - Stichting Toneelgroep Studio - 1967-01-05
Het spel van Don Christobal - Stichting Toneelgroep Studio - 1967-01-05
Droombeeld - Stichting Toneelgroep Studio - 1967-01-05
Het jonge meisje, de zeeman en de student - Stichting Toneelgroep Studio - 1967-01-05
La Zapatera Prodigiosa - - 1967-07-15
Yerma - Haagse Comedie - 1967-11-11
Bloedbruiloft - Studententoneel en Studentencabaret - 1970-03-20
In seinem Garten liebt Don Perlimplín Belisa - De Nederlandse Operastichting - 1971-03-27
Yerma - Holland Festival - 1973-06-28
Bloedbruiloft - Toneelgroep Theater - 1976-01-24
In vijf jaren tijds - Toneelgroep Theater - 1976-03-18
Doña Rosita - Studententoneel en Studentencabaret - 1977-06-10
Zonder titel - Festival of Fools - 1980-06-09
Het spel van Don Cristobal - Amsterdams Volkstoneel - 1982-11-26
Doña Rosita of De taal der bloemen - Publiekstheater - 1984-10-11
Het huis van Bernarda Alba - Sater - 1985-04-17
Het huis van Bernarda Alba - Cultureel Festival Amersfoort - 1985-11-14
De klucht van Don Christobal en Dona Rosita - Cultureel Festival Amersfoort - 1986-03-14
De liefde van Don Perlimplin met Belise in haar tuin - Cultureel Festival Amersfoort - 1986-03-14
De klucht van Don Christobal en de reusachtige prins - Cultureel Festival Amersfoort - 1986-03-15
Bodas de sangre - Cultureel Festival Amersfoort - 1986-03-20
Het huis van Bernarda Alba - Utrechtse Theater Initiatieven - 1986-06-17
Zonder titel - De Moor Theaterprodukties - 1986-11-13
Grens van vlees en droom - De Moor Theaterprodukties - 1986-12-03
Bloedbruiloft - Theatergroep Carrousel - 1989-03-07
Het huis van Bernarda Alba - Delftse Komedie - 1989-06-14
Bloedbruiloft - Cultureel Gekleurd - 1991-02-27
Het huis van Bernarda Alba - Stichting Toneelgroep Fa. Polak - 1991-03-16
Brigitje - Stichting Toneelschuur Producties - 1991-05-30
Het publiek - Hogeschool voor de Kunsten Arnhem - 1992-09-17
Bloedbruiloft - Koninklijk Conservatorium - 1993-02-19
Yerma - Stichting Theaterwerkplaats Limburg Het Kruis van Bourgondië - 1993-03-12
Het huis van Bernarda Alba - Inter Com Groep - 1993-04-09
El paseo (Een hommage aan Federico García Lorca) - Cosmic Illusion Productions - 1993-10-02
De jongedame, de matroos en de student - Stichting Grand Theatre - 1993-12-07
De matroos en de student - Stichting Grand Theatre - 1993-12-07 De jongedame
Chimaera - Stichting Grand Theatre - 1993-12-07
Dialoog van de Amargo - Stichting Grand Theatre - 1993-12-07
Scène van de luitenant-kolonel van de Guardia Civil - Stichting Grand Theatre - 1993-12-07
Wonderbaar - Stichting Lameuse - 1993-12-21
La casa de Bernarda Alba - Koninklijk Conservatorium - 1994-03-04
Het huis van Bernarda Alba - - 1994-04-25
Het huis van Bernarda Alba - Theaterschool - 1994-06-29
Tragisch gedicht in drie bedrijven en zes beelden - De Paardenkathedraal - 1995-03-03 Yerma
Yerma, tragisch gedicht in drie bedrijven en zes beelden - De Paardenkathedraal - 1995-03-03
Doña Rosita, de oude vrijster of de taal der bloemen - Maten V.Z.W. - 1995-12-22
De oude vrijster of de taal der bloemen - Maten V.Z.W. - 1995-12-22 Doña Rosita
Het huis van Bernarda Alba - Het Groene Balkon - 1997-01-16
Sonetos del amor oscuro - Theatergroep Laan van Poot - 1998-05-23
Het huis Alba - Stichting ALBA Theaterhuis - 1999-10-15
Lorca's bruid - Stichting Oneffe - 1999-11-09
Yerma - De Wetten van Kepler - 2000-10-19
Het huis van Bernarda Alba - Het Nationale Toneel - 2001-01-27
Sol y sombra - Eric Vaarzon Morel - 2002-03-01
Zangpresentatie - Theaterschool - 2002-04-27
Lorca's bruid - Branoul Producties - 2002-10-03
De liefde van Don Perlimplin en Belisa in de tuin - Kompania - 2003-09-17
Yerma - Fryske Toaniel Stifting Tryater - 2004-03-12
Bloedbruiloft - Gastprogrammering Het Muziektheater - 2004-11-11
Bloedbruiloft - Stichting ALBA Theaterhuis - 2005-04-13
Bodas de sangue - Wereld Muziektheater Festival - 2006-04-01
Bloedbruiloft - Festes Theater - 2013-10-16
Bloedbruiloft - Toneelgroep Amsterdam - 2013-12-01

Bibliografie in het Spaans (selectie)

  • Impresiones y paisajes (1918)
  • Libro de poemas (1921)
  • Canciones (1927)
  • La zapatera prodigiosa (1930)
  • Poema del cante jondo (1931)
  • Retablillo de Don Cristóbal (1931)
  • Bodas de sangre (Bloedbruiloft, 1933)
  • Yerma (Yerma, 1934)
  • Doña Rosita la soltera (Doña Rosita, 1935)
  • Primeras canciones (1936)
  • La casa de Bernarda Alba (Het huis van Bernarda Alba, 1936)

Bibliografie in het Nederlands (selectie)

  • 1967 Het Huis van Bernarda Alba (vert. Dolf Verspoor)
  • 1967 Het fantastische schoenlappersvrouwtje (vert. Dolf Verspoor)
  • 1967 Causerie over toneel (vert. Dolf Verspoor)
  • 1968 Yerma (vert. Dolf Verspoor)
  • 1980 Lied van de harlekijn (vert. Dolf Verspoor)
  • 1985 Bloedbruiloft (vert. Dolf Verspoor)
  • 1987 Klaagzang voor Ignacio Sánchez Mejías (vert. Dolf Verspoor)
  • 1988 Het Huis van Bernarda Alba (vert. Hugo Claus)
  • 1991 Dichter in New York (vert. Dolf Verspoor)
  • 1996 Liedjes (vert. Bart Vonck)
  • 1997 Zigeunerromances (vert. Bart Vonck)
  • 1998 Impressies van Spanje (vert. Barber van de Pol)
  • 1998 Het gedicht van de Cante Jondo (vert. Bart Vonck)
  • 1998 Suites (vert. Bart Vonck)
  • 2000 Divan van de Tamarit (vert. Bart Vonck)
  • 2002 Verspreide gedichten (vert. Bart Vonck)
  • 2005 Yerma vraagt een toefeling (vert. Dimitri Verhulst)
  • 2007 De mooiste gedichten van Federico García Lorca (vert. Bart Vonck)
  • 2009 Verzamelde gedichten (vert. Bart Vonck)
  • 2010 Duende en andere nieuw vertaalde teksten (vert. Bart Vonck)

Externe links

Bronnen