August von Kotzebue

Uit TheaterEncyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Fout bij het aanmaken van de miniatuurafbeelding: Bestand is zoek
NaamAugust von Kotzebue
Geboren3 mei 1761
Weimar
Overleden23 maart 1819
Mannheim
August von Kotzebue

August Friedrich Ferdinand von Kotzebue (Russisch: Август Фридрих Фердинанд фон Коцебу) (Weimar, 3 mei 1761 - Mannheim, 23 maart 1819) was een Duitse toneelschrijver en diplomaat. Kotzebue was de meest gespeelde auteur van zijn tijd en veel populairder dan Friedrich Schiller en Goethe. Zijn stukken waren iedere keer een doorslaand succes. Men vroeg zich af wie beter schreef, William Shakespeare of Kotzebue.

Biografie

August von Kotzebue was de zoon van een ambtenaar. Hij richtte als student te Weimar een amateurtoneelgroep op, waarvoor hij drama's en komedies schreef. Hij ging na beëindiging van zijn juridische studies in 1781 naar Rusland, maakte carrière als schouwburgdirecteur en is door Catharina de Grote in de adelstand verheven. Na de dood van zijn vrouw in 1790 reisde hij rond in Europa. In 1795 trouwde hij met Christiane von Krusenstern. In 1800 werd hij gevangengenomen in Rusland en dreigde op transport naar Siberië te worden gesteld. In 1806 publiceerde hij satires op de overwinning van Napoleon Bonaparte. In 1813 werd hij consul en geheim raadgever in Koningsbergen.

In 1817 terug in Weimar werd hij uitgemaakt voor een veelschrijver. Verdacht door zijn reactionare houding en pen werd hij voor Russische spion gehouden. Als monarchist bepleitte hij beperking van de academische vrijheid. Kotzebue week uit naar Mannheim, alwaar hij door de student theologie Karl Ludwig Sand werd vermoord.

Werk

Kotzebue schreef 211 toneelwerken, die echter grotendeels in de vergetelheid zijn geraakt. Zijn komedies schijnen geestig te zijn, met aardige motieven en vlotte dialogen. Ze waren gemakkelijk geschreven en handig in elkaar gezet. Kotzebue was vrijmoedig in erotische zaken in een voor die tijd ongewoon natuurlijke taal. In elk van de stukken werd altijd recht gedaan aan de zwakke in de samenleving. In Amsterdam zijn tussen 1790 en 1813 120 toneelstukken van hem opgevoerd. In 1791 werd de nieuwe Hoogduitsche schouwburg in Amsterdam ingewijd met Kind der Liebe. In 1796 werd zijn toneelstuk De Negers opgevoerd. Mensenhaat en berouw, Armoede en grootheid en De onechte zoon zijn familiedrama's met veel onverwachte wendingen en ontknopingen.

Willem de Clercq meende, nadat hij een opvoering had gezien in Bremen, dat Das Epigramm zijn beste toneelstuk was en van wezenlijk belang. Het werk Kruisvaarders werd als zedenbedervend en onchristelijk ervaren. Zelfs bibliotheken op de Aleoeten hadden vertaald werk van hem in bezit. Dat werd opgemerkt door zijn zoon Otto die samen met de broer van zijn stiefmoeder Adam Johann von Krusenstern de wereldzeeën bevoer.

Von Kotzebue en zijn literaire rivaal Goethe waren beiden vrijmetselaars. Een plezierige eenakter is het blijspel Der Freimaurer, dat onlangs in Duitsland en tegelijk in Nederland (vertaling M. G. Engelman) met succes opgevoerd werd voor een 'profaan' nieuwsgierig publiek.

Externe links

Bronnen

  • Per karos naar St.-Petersburg. Reisdagboek van de Amsterdamse graanhandelaar Willem de Clercq uit het jaar 1816. Ingeleid en toegelicht door zijn achterkleindochter, Dr. M. Elisabeth Kluit.
  • Ben Albach en Paul Blom (1985) Uit in Amsterdam. Van schouwburgen en kermissen tussen 1780 en 1813, p. 125. In: La France aux Pays Bas.

Biografie

Theater/Dans

Film

TV

Overig

Trivia

Externe Links

Bronnen


Schrijf mee!

Wilt u deze pagina bewerken, corrigeren of aanvullen?

Iedereen kan eenvoudig meeschrijven aan de theatergeschiedenis op de Theaterencyclopedie. Hiervoor moet u ingelogd zijn op uw eigen account. Door eenmalig te registreren maakt u een eigen account aan. Helpt u mee de Theaterencyclopedie compleet te maken?

Fondsen en Partners